Gardeners World / Z własnego ogródka /

50 super warzyw – spróbuj ich uprawy w Polsce!

Nasi eksperci polecają wypróbowane przez siebie, zaufane gatunki i odmiany, które gwarantują najlepsze zbiory niezależnie od tego, co przyniesie 2016 rok.

50 super warzyw

Najlepsze angielskie gatunki i odmiany warzyw – spróbuj ich uprawy w Polsce

Mając do wyboru nasiona tak wielu odmian warzyw, jak poznać, które z nich będą niezawodne? By pomóc ci wybrać najlepsze, poprosiliśmy specjalistów o polecenie tych gwarantujących obfite plony. Skonsultowaliśmy się z głównymi ogrodnikami prestiżowych ogrodów w Wielkiej Brytanii, słynnymi szefami kuchni i ich ogrodnikami oraz ulubieńcami czytelników, słuchaczy i widzów Gardeners’ World, Gardeners’ Question Time i The Beechgrove Garden.

W ten sposób powstała lista 50 niezawodnych odmian, których uprawa zakończy się sukcesem. Podzieliliśmy je na grupy w zależności od rodzaju plonów, dla jakich się je uprawia, oraz ponumerowaliśmy, byś znalazł to, czego szukasz. Wiele z odmian otrzymało również od Królewskiego Towarzystwa Ogrodniczego (RHS) wyróżnienie Award of Garden Merit (AGM) za solidność. Ruszaj więc na zakupy!

marchew odmiana Early Nantes
Marchew 'Early Nantes' ulubiona przez Joego Swifta za szybkie zbiory.

1 Ziemniak ‘Charlotte’ AGM

Monty Don: „Średnio-wczesna odmiana o woskowych, zdrowych – i bez wątpienia najlepszych do wielu zastosowań – ziemniakach”.  Polecany także przez Pippę Greenwood.

2 Ziemniak ‘International Kidney’

Carol Klein: „Odmiana często spotykana w sprzedaży w supermarketach jako ‘Jersey Royals’. Rodzi pyszne bulwy, nawet jeśli nie uprawiasz go na wyspie Jersey!”.

3 Ziemniak ‘Anya’

Rosie Yeomans (Gardeners’Question Time): „Krzyżowka niezawodnej ‘Desiree’ i ‘Pink Fir Apple’, co sprawia, że ta odmiana o wydłużonych owocach jest wytrzymała i obficie plonująca. Jest wczesna, więc będziesz cieszył się jej ziemniakami o orzechowym, pysznym smaku, zanim wystąpi ryzyko zarazy ziemniaka”.

4 Ziemniak ‘Sarpo Mira’

Alys Fowler: „Specjalnie wyhodowana, by być odporna na zarazę ziemniaka. Okazuje się, że nie przepadają za nią także ślimaki. Rośnie niemal w każdej glebie”. Polecana także przez Sally Nex.

5 Burak ćwikłowy ‘Boltardy’

Rachel de Thame: „Ulubieniec ogrodników. Jak sugeruje nazwa, jest odporny na pośpiechowatość (niepodatny na przedwczesne zakwitanie), więc możesz go wysiewać od początku sezonu. Ma słodki smak”. Polecany także przez: Charlesa Dowdinga, Matta Biggsa, Jane Bingham, Rosie Yeoman, Terry’ego Waltona i Mike’a Thurlowa.

6 Marchew ‘Early Nantes’

Joe Swift: „Wartościowa, szybko rosnąca odmiana, która dobrze sobie radzi w większości warunków. Zazwyczaj dojrzewa w 12 tygodni, więc jeśli wysiejesz ją w marcu, będziesz mieć zbiory w maju. Klasyczny, jasny kolor i chrupkość. Zawsze mi się udawała – i w pojemnikach, i na podniesionych grządkach, co pozwala trzymać z daleka połyśnicę marchwiankę”.

7 Marchew ‘Autumn King’

Kate Nicoll (główny ogrodnik w warzywniku Attingham Park): „Naprawdę godna polecenia marchew do wysiewu późnym sezonem, kiedy kiełkowanie jest dużo bardziej niezawodne. Dobrze się korzeni i dorasta do właściwych rozmiarów, a przy tym nie staje się łykowata lub zdrewniała”.

8 Słonecznik bulwiasty ‘Fuseau’

Bob Flowerdew: „‘Fuseau’ to lepsza wersja gatunku, o bardziej zaokrąglonych, jednakowej wielkości bulwach, które łatwiej obierać, i bardziej od niego niezawodna. Silnie plonuje i rośnie wysoko, kwitnie żółtymi, pachnącymi kwiatami”.

9 Pasternak ‘Gladiator’

Mike Thurlow (prowadzi organiczne uprawy warzyw i owoców): „Pierwszy pasternak wyjątkowo odporny na raka. Nawet później, po najbardziej mokrych latach, wytwarza najjaśniejsze, najsłodsze, średniej wielkości białe korzenie”. Polecany także przez Christine Walkden.

10 Pasternak ‘Tender and True’

Anne Swithinbank: „Ten zgrabny, o długich korzeniach pasternak ma doskonałą konsystencję i smak. Oporny na raka. Pomimo że próbujemy uprawy innych odmian, ta od lat okazuje się według nas bezkonkurencyjna”. Polecany także przez Rosie Yeomans.

cebula odmiana Red Baron
Cebula 'Red Baron' rekomendacja River Cottage dla nasion i rozsady

burak ćwikłowy odmiana Boltrady
Burak ćwikłowy 'Boltrady' najbardziej polecana odmiana na liście najlepszych 50


11 Groch ‘Alderman’

Monty Don: „Nigdy nie zrozumiem, dlaczego ludzie uprawiają niskie odmiany grochu – przecież wysokie nie zabierają więcej przestrzeni, a są znacznie bardziej plenne. ‘Alderman’ ma znakomity smak i będzie plonował przez długi okres. I ładnie wygląda”. Polecany także przez Sally Nex.

12 Groch ‘Sugar Ann’

Rachel de Thame: „Uprawiam tę chrupką, słodką odmianę z powodzeniem od wielu lat. Szybko dojrzewa i daje obfite zbiory”.

13 Karłowa fasolka szparagowa ‘Castandel’

Jim Buttress (Big Allotment Challenge): „Plenna i dająca wczesne zbiory, więc możesz ją wysiewać sukcesywnie. Dobrze sobie radzi w pojemnikach, jest doskonała do małych ogrodów”.

14 Pnąca fasolka szparagowa ‘Cobra’

Sally Nex: „To mój fasolowy hit – daje tyle nasion! Zbieraj strączki, a będzie ich wytwarzać coraz więcej. Smaczna”. Polecany także przez Jekkę McVicar i Joego Swifta.

15 Pnąca fasolka szparagowa ‘Cornetti Meraviglia di Venezia’

Carol Klein: „Żółte fasole nie zawsze dają obfite zbiory, ale ta odmiana niezawodnie tworzy liczne, szerokie, pękate, bezłykowe strączki”.

16 Fasola borlotti ‘Lingua di Fuoco’

Mark Diacono (właściciel Otter Farm): „Zrób rozsadę pod dachem, wysadź rośliny, kiedy będą miały 15 cm wysokości, a gwałtownie wystartują, bez twojej bacznej pielęgnacji. Do spożycia na surowo jako młode strąki i nasiona albo jako suche nasiona zimą”.

17 Fasola wielokwiatowa ‘Enorma’

Christine Walkden: „Niezawodne zbiory, niezależnie od warunków uprawy i typu gleby. Wytwarza długie, wysmukłe strąki, które dobrze smakują”. Polecany także przez Alana Titchmarsha i Matta Biggsa.

18 Fasola wielokwiatowa ‘Painted Lady’

Ann Gaughan (ogrodnik Apprentice House, Quarry Bank): „Stara, historyczna odmiana, odporna na szkodniki i choroby, plonuje niezawodnie i ma najlepszą teksturę i smak spośród fasoli wielokwiatowych. Wytwarza również dość nasion, by zrobić zapasy na przyszły rok”.

19 Bób ‘Aquadulce’

Will Livingstone (główny ogrodnik River Cottage): „Może być wysiany w październiku (przezimuje w glebie), co pozwoli uniknąć pierwszej fali mszyc, i ponownie wiosną, by zapewnić zbiór późną jesienią. Niezawodne, stale wysokie zbiory i pewna jakość kiełkowania”. Polecany także przez Anne Swithinbank.

W Polsce nasiona bobu wysiej na wiosnę. Wysiewanie na jesieni może być ryzykowne. Nasiona bobu kiełkują przy 3–4°C, a siewki wytrzymują przymrozki do -4°C

20 Bób ‘The Sutton’

Matt Biggs: „Ta karłowa odmiana dobrze zimuje i jest idealna do uprawy w małych ogrodach lub pojemnikach”.

rukiew wodna
Rukiew wodna idealna do całorocznych zbiorów
jarmuż odmiana Nero di Toscana
Jarmuż 'Nero di Toscana' wybór Jekki McVicar na warzywo ozime


21 Jarmuż ‘Redbor’

Jane Bingham (główny ogrodnik Beechgrove): „Odmiana pełna wigoru, płodna, rośnie bezproblemowo, zapewnia ciągłe zbiory, nawet przez zimę, a przy tym bajecznie się prezentuje. Wraz ze spadkiem temperatury bakłażanowy odcień liści staje się jeszcze żywszy, a liście bardziej poskręcane”. Polecany także przez Will Livingstone.

22 Jarmuż ‘Nero di Toscana’

Jekka McVicar: „Zachwycające zimowo-wiosenne – gdy jest mało świeżych jarzyn w ogrodzie – warzywo. Dobrze znosi kaprysy zimy i prezentuje się olśniewająco dzięki atrakcyjnym, ciemnozielonym liściom”.

23 Jarmuż ‘Red Russian’

Dan Cox (główny ogrodnik na farmie szefa kuchni Simona Rogana): „Z nasion niezawodnie wyrastają piękne i obficie plonujące rośliny. Można ich użyć na każdym etapie rozwoju: od siewki, przez dojrzałą roślinę, po kwiatostany – zawsze mają zachwycająco słodki smak”.

24 Brukselka ‘Trafalgar’

Alan Titchmarsh: „Ulubiona przez moją całą rodzinę na świątecznej kolacji z uwagi na jej słodki smak. Niezawodna, dająca duże główki odmiana, która przechowa się na grządce nawet po Bożym Narodzeniu”.

25 Kapusta głowiasta ‘Hispi’

Anne Swithinbank: „Pyszna, szybko rosnąca, zalecana na letnie zbiory po lutowym wysiewie pod szkłem. Po wycięciu główki z podstawy wyrasta więcej listków”.

26 Rukiew wodna

Sue Fisher: „Bylina, łatwa do uprawy w pojemniku, a uprawiana pod dachem daje plony przez większą część roku”. Marshalls Polecana także przez Alys Fowler.

27 Sałata ‘Little Gem’

Keith Blundell (główny ogrodnik Gibside): „Idealna do małych ogrodów lub uprawy w skrzynkach na parapecie. Do wysiewania przez cały rok i zbierania w miarę, jak pojawiają się listki, lub jako w pełni wyrośnięta roślina. Może być uprawiana pod osłonami, by wydłużyć zbiory”. Polecana także przez Alana Titchmarsha.

28 Sałata ‘Bronze Arrow’

Vicki Cooke (ogrodnik warzywnika pałacu Hampton Court): „Wytwarza ogromne główki przez długi czas. Atrakcyjna, świetna do ciągłych zbiorów, ponadto wydaje się, że nie lubią jej ślimaki”.

29 Burak liściowy ‘Lucullus’

Sarah Raven: „Ta odmiana o zielonych łodygach plonuje bez przerwy przez co najmniej dziewięć miesięcy i jest mało podatna na zakwitanie. Ma łagodniejszy, bardziej szpinakowy smak niż inne buraki liściowe”.

30 Burak liściowy ‘Bright Lights’

Jack Shilley (dyrektor YoungHort): „Wyjątkowo łatwo rośnie. Jakość kiełkowania nasion jest bardzo dobra i trwa tylko kilka tygodni”.

sałata odmiana Little Gem
Sałata 'Little Gem' świetna do uprawy w donicach i na małej przestrzeni
fasola borlotti Lingua di Fuoco
Fasola 'Lingua di Fuoco' trzy w jednym: młode strąki, świeża nasiona lub wysuszone do późnego spożycia


31 Cykoria ‘Rossa di Treviso’

Monty Don: „Urocza odmiana. Jesienią i zimą wytwarza małe, czerwonawe, karbowane liście, które mogą być jedzone na surowo albo jako gotowane. Do wiosny uzyskuje się z niej dwa–trzy zbiory”.

32 Cykoria ‘Variegata di Castelfranco’

Jamie Oliver: „Śliczna cykoria o jasnozielonych liściach przechodzących w żółty odcień, o czerwono plamkowanym środku”.

33 Szparag ‘Connover’s Colossal’

Bob Flowerdew: „Swobodnie się zapylający, z męskimi i żeńskimi osobnikami. Zeszłoroczne rośliny wypuszczają większe pędy – usuwaj te z jagodami, by mieć lepsze zbiory”.

34 Czosnek ‘Elephant’

Chris Beardshaw: „Niezawodny niezależnie od warunków. Ma delikatny smak”.

35 Szalotka ‘White Lisbon’

Jim Buttress: „Warto uprawiać ją z dziećmi – szybko wschodzi. Co oznacza także, że może być wysiewana ciągle. Doskonała do małych ogrodów i uprawy w pojemnikach”.

36 Cebula ‘Santero’

Tony Hall (menedżer Kew Gardens): „Uprawiaj ją z nasion, by mieć rośliny odporne na choroby, o doskonałym smaku i plonowaniu. Jednakowej wielkości cebule dobrze się przechowują”.

37 Cebula ‘Red Baron’

Will Livingstone (główny ogrodnik River Cottage): „Rośnie dobrze z nasion albo rozsady, rzadko rozczarowuje, nawet jeśli było zimno lub deszczowo. Ma wzniesione pionowo liście i duże, słodkie cebule, oporne na choroby. Także do upraw ekologicznych”.

38 Por ‘Autumn Mammoth’

Charles Dowding: „Wydaje długie, białe pędy, nawet bez okopywania. To jeden z moich wysoko plonujących pewniaków. Smaczny, wytrzymuje umiarkowany, ale nie wysoki mróz”.

39 Por ‘Bandit’

Judith Conroy (ogrodnik Ryton Organic Gardens): „Dobra jakość kiełkowania, wytrzymuje najzimniejsze zimy, trudno zakwita i może być stale zbierany. Co więcej, jest bardzo smaczny. Także do upraw ekologicznych”.

40 Pomidor ‘Sungold’

Jamie Oliver: „Wcześnie owocuje – sprawdza się w uprawie pod dachem i na grządkach. Niesamowicie słodki, o pięknym jasnopomarańczowym kolorze i cienkiej skórce”. Polecany także przez Sarah Raven, Will Livingstone, Charlesa Dowdinga, Christine Walkden i Rosie Yeomans.

pomidor odmiana Gardeners Delight
Pomidor 'Gardener`s Delight' ulubiony od dawna - ne bez powodu
dynia piżmowa odmiana Uchiki Kuri
Dynia piżmowa 'Uchiki Kuri' wybór Charlesa Downinga na wczesne zbiory


41 Pomidor ‘Costoluto Fiorentino’

Monty Don: „To jeden z niewielu włoskich pomidorów, które uzyskują pełnię smaku w naszym klimacie (uprawiałem go tylko pod szkłem). Niezawodny, pyszny i wszechstronny: doskonały na surowo i znakomity w sosie”.

42 Pomidor ‘Gardener’s Delight’

Terry Walton (ekspert ogrodniczy Radio 2): „Spełnia oczekiwania. Nasiona kiełkują dobrze i wytwarzają mocne rośliny w większości warunków. Daje obfite zbiory na długich przywęźlach”. Polecany także przez Alana Titchmarsha, Rachel de Thame i Sally Nex.

43 Pomidor ‘Floridity’

Carol Klein: „Rośnie bujnie, może być uprawiany pod dachem i na zewnątrz. Miniśliwkowe owoce są pyszne, a roślina wykazuje dobrą odporność na choroby”.

44 Chili ‘Jalapeňo Early’

Chillilicious (pierwsza szkocka farma chili): „W brytyjskim klimacie łatwiejsze do uprawy są łagodne odmiany chili niż ostre. Nasiona ‘Jalapeño Early’ dają prawie 100% sukcesu, jako że rośliny owocują wcześniej niż zwykłe papryczki jalapeño”.

45 Cukinia ‘Tuscany’

Jim Buttress: „Bardzo odporna na mączniaka rzekomego. Dobrze rośnie w pojemnikach”.

46 Cukinia ‘Defender’

Alan Titchmarsh: „Wyjątkowo obficie owocująca, sprawdzona odmiana o znakomitej odporności na choroby – jedna roślina wystarczy, jeśli masz mały ogród”. Polecany także przez Jekkę McVicar.

47 Dynia wężowa ‘Tromboncino’

Monty Don: „Wytwarza wygięte, jakby w połowie napompowane, długie balony. Jedna z najlepiej smakujących dyń, ma wyjątkową konsystencję. Odmiana pnąca, łatwo rośnie, owocuje aż do późnej jesieni”. Polecany także przez Rosie Yeomans.

48 Dynia piżmowa ‘Uchiki Kuri’

Charles Dowding: „Wypuszcza długie odnogi, ale nie jest zbyt rozległa, wcześnie dojrzewa, a owoce dobrze się przechowują. Dynie mają zwarty, pomarańczowy miąższ o słodkim smaku, podobnym do dyni masłowej, jednak łatwiej się ją uprawia”. Polecany także przez Judith Conroy.

49 Kukurydza cukrowa ‘Swift’

Pippa Greenwood: „Szybko kiełkuje, wcześnie dojrzewa, jest więc doskonała na nasze nieprzewidywalne lato. Supersłodka, z dwoma–trzema kolbami na jednej roślinie”.

50 Ogórek ‘La Diva’

Sarah Raven: „Ogromnie płodna, drobnoowocowa odmiana. Uwielbia rosnąć w gruncie, wspinając się na kratce, i owocuje do końca września”.

kukurydza cukrowa odmiana Swift
Kukurydza cukrowa 'Swift' najszybsza odmiana kukurydzy według Pippy Greenwood
czosnek odmiana Elephant
Czosnek 'Elephant' najsmaczniejsze ząbki według Charlesa Downinga


 

Tekst: Gardeners' World Edycja Polska Styczeń-Luty 2016
zdjęcia: Sarah Cuttle, Paul Debois, Tim Sandall

Gardeners World
Mamy dla Ciebie prezent!
Zapisz się do bezpłatnego newslettera ZielonyOgrodek.pl i pobierz GRATIS elektroniczne wydanie Magazynu Gardeners' World Polska.
W naszym newsletterze znajdziesz:
  • artykuły o roślinach ogrodowych i doniczkowych,
  • reportaże z wizyt w ogrodach całego świata,
  • porady krok po kroku jak pielęgnować swój ogród,
  • gotowe projekty ogrodów,
  • informacje o nowych produktach, ofertach i promocjach.
Cień



UPRAWA PELARGONII: Jakie mają wymagania i jak je pielęgnować?

Bez wątpienia pelargonie zasłużyły na nazywanie ich królowymi balkonów. Są łatwe w uprawie i kwitną przez cały sezon - od maja, aż ...