Sklep ogrodniczy Sadowniczy.pl

Temat na czasie

Zakładanie ogrodu w 7 krokach: Od czego zacząć?
Zakładanie odgrodu w 7 krokach. Od czego zacząć (fot. Dreamstime)
Jeśli jesteś na etapie zakładania ogrodu, to ten poradnik jest właśnie dla Ciebie. Pokazujemy jak krok po kroku zaplanować i założyć wymarzony zakątek oraz jak założyć niezbędne instalacje, nawierzchnie i elementy architektury, a także jakie rośliny warto posadzić ogrodzie. Do dzieła!  

tydzień w ogrodzie   05-12 - 11-12

róże, fot. SXC
Okryjmy na zimę róże. Gatunki krzewiaste (zarówno wielkokwiatowe, jak i wielokwiatowe) należy obsypać (trocinami, ziemią, piaskiem, mchem lub gałązkami drzew iglastych) do wysokości 20 cm. Z piennych formujemy chochoł lub przyginamy gałązki do ziemi i przymocowujemy, a następnie je obsypujemy (pień okrywamy delikatnie) ...
Możemy formować korony drzew. Drzewa liściaste formuje się przez cały rok, ale najlepiej robić to w miesiącach listopad-marzec (wyjątkiem są klon, grab czy brzoza, które po przycięciu „płaczą”, dlatego formuje się je od czerwca do września). Drzewa iglaste także można przycinać przez cały rok i nie zabezpiecza się ich ran, jeśli są gatunkami żywicującymi ...
Niektóre rośliny domowe (skalnica, agapant) warto przenieść do pomieszczenia, w którym temperatura nie przekracza 10-12°C (zimą w mieszkaniu temperatura często jest bowiem zbyt wysoka, a powietrze suche). Z powodu krótkich i pochmurnych dni rośliny dobrze jest także doświetlać świetlówkami, by ich gałązki nie stały się długie i wiotkie ...
Ptaki zaczynamy dokarmiać tylko wtedy, gdy pokrywa śnieżna uniemożliwia im żerowanie. Podczas bezśnieżnej zimy ptaki powinny radzić sobie same, bez naszej pomocy. ...
Gdy zima za oknem na naszych parapetach zaczynają kwitnąć kaktusy - grudniki, raczki, zygokaktusy i kaktusy bożonarodzeniowe. Wszystkie te nazwy odnoszą się do jednej rośliny - schlumbergery. ...
zobacz wszystkie
Twój ogród / Rośliny w mieszkaniu / Artykuły /

Aloes (nad)zwyczajny - właściwości i uprawa w doniczce

Aloes to zwyczajna roślina o nadzwyczajnych właściwościach. Mimo że wygląda niepozornie, to  jest skarbnicą cennych dla zdrowia i urody substancji odżywczych. Posadź go w doniczce, by w razie potrzeby mieć go zawsze pod ręką. Jego uprawa jest bardzo łatwa i poradzi sobie z nią każdy - nawet ogrodnicze żółtodzioby.

aloes fot. WavebreakmediaMicro - Fotolia.com

Aloesów wiele

Rodzaj aloes (łac. Aloe) to prawie 300 różnych gatunków, z których zaledwie kilkanaście ma właściwości lecznicze. W warunkach naturalnych niektóre aloesy to kilkumetrowe drzewa, z wyraźnie zarysowanym pniem, inne to bezłodygowe, malutkie rozetki liści ledwo co odrastające od ziemi.

aloes zwyczajny i aloes bevifolia fot. Flora Dania

Wszystkie aloesy to sukulenty liściowe, magazynujące wodę w zgrubiałych liściach, pokrytych grubą warstwą kutykuli czyli wosku ograniczającego parowanie. To rośliny charakterystyczne dla suchych i ciepłych terenów pustynnych.

Na parapetach najczęściej uprawia się dwa gatunki: aloes zwyczajny zwany też pospolitym oraz lekarskim (Aloe barbadensis), znany lepiej pod swoją handlową nazwą Aloe vera oraz aloes drzewiasty (Aloe arborescens).

Pospolity tworzy rozetę szarozielonych, mięsistych (lekko kolczastych) liści, dorastających do 40-50 cm długości, doskonale nadaje się do uprawy doniczkowej i nie zajmuje dużo miejsca. Za to drzewiasty tworzy łodygę, która w doniczce nie przekracza na ogół metra wysokości, ale w naturze może osiągać nawet 5 metrów.

W uprawie doniczkowej rzadziej pojawiają się: aloes ościsty (A. aristata), aloes bakera (A. bakeri), aloes brevifolia (A. brevifolia), aloes capitata (A. capitata), aloes uzbrojony (A. ferox), aloes chiński (A. chinensis), aloes somalijski (A. somaliensis) oraz wiele różnych mieszańców (A. hybrid).

Aloes ma przypiętą łatkę „babcinej rośliny”, dlatego jest uważany za niemodny. Warto jednak go mieć na parapecie, zawsze pod ręką.

Historie, legendy i właściwości

Afrykańskie plemiona koczownicze stosowały aloes już 3000 lat p.n.e. nacierając swoje ciała miąższem aloesu, chroniąc je przed palącym słońcem, ukąszeniami owadów i nadmiernym poceniem. Wiele z nich stosuje go do dziś nazywając „lilią pustyni”. Egipcjanie nazywali go „rośliną nieśmiertelności” i wykorzystywali do balsamowania zwłok.

Aloe hybrid fot. Flora Dania

Jednak znacznie częściej służył żywym - liście aloesu ścierano na proszek i sporządzano z nich pachnidło, używane do skrapiania pościeli i odzieży. Podobno sama Królowa Nefretete zażywała kąpieli w aloesie, aby zachować piękną skórę, a Kleopatra zapraszała do wspólnych aloesowych kąpieli Marka Antoniusza.

Za sprawą arabskich kupców aloes trafił do Grecji, Rzymu i na tereny Dalekiego Wschodu. W wielu krajach szybko zyskał olbrzymią popularność i miano „zielonego lekarza”, a także panaceum na wszelakie dolegliwości.

Był tak ceniony, że podobno sam Aleksander Macedoński za radą Arystotelesa postanowił podbić wyspę Sokotrę na Oceanie Indyjskim, gdyż tam właśnie znajdowały się duże uprawy aloesu. Do Europy został sprowadzony dopiero w XIII wieku.

W Polsce aloes początkowo uprawiano w tylko przyklasztornych herbariach, z czasem trafił do dworków szlacheckich, stamtąd pod strzechy. Mimo afrykańskiego pochodzenia doskonale nadawał się do uprawy w doniczkach (na zewnątrz ginie już przy temperaturze 5°C).

Był nazywany alojzy, elias, a nawet olejas, jednak bez względu na nazwę w każdym domu dumnie zdobił parapety i był lekarstwem na wiele schorzeń, najczęściej jako środek łagodzący oparzenia i ukąszenia owadów, likwidujący ból żołądka, zaparcia i migreny.

Nadzwyczajny aloes - domowa apteczka i kosmetyczka

Soczyste liście aloesu są skarbnicą cennych dla zdrowia substancji. Surowcem jest sok wyciśnięty z galaretowatego, jasnozielonego miąższu liści oraz pulpa z miąższu i skórki liścia. Do doraźnego użytku domowego obrywa się 2-3-letnie liście i przechowuje ok. 10 dni w lodówce. W razie potrzeby nacinamy liść i miąższem smarujemy bolącą czy swędzącą skórę.

Możemy także przygotować sok z miąższu (bez liści, które są bardzo gorzkie) i pić go raz na jakiś czas. Niestety w obiegowej opinii pokutuje pogląd, że aloes można stosować bez ograniczeń, jednak nie jest to prawda! W nadmiarze może mieć działanie przeczyszczające lub wywoływać reakcje uczuleniowe.

liście miąższ aloesu fot. ER and Jenny Flickr CC BY-SA 2.0
fot. ER and Jenny Flickr CC BY-SA 2.0

To niezwykłe, że roślina, która składa się w 99% z wody, zawiera jednocześnie ok. 300 związków chemicznych korzystnie wpływających na nasze zdrowie, a wszystkie one zawarte są w 1% suchej masy.

Butelkowany sok aloesowy zawiera śladowe ilości tej substancji, jednak nie powinny go spożywać dzieci i kobiety w ciąży, osoby chorujące na serce, nerki oraz nadciśnienie. Sok z aloesu wzmacnia organizm, jest też uzupełnieniem codziennej diety. Podnosi odporność, odtruwa, wspiera organizm w walce z alergiami, cukrzycą, miażdżycą oraz zaburzeniami przemiany materii. To tylko niewielki fragment długiej listy leczniczego działania aloesu.

Aloes jest też wykorzystywany w kosmetyce i dermatologii - do produkcji maseczek, szamponów, kremów i mydeł. Głęboko wnika w skórę i daje doskonałe efekty nawilżające, kojące i regenerujące. Przyspiesza tworzenie kolagenu, leczy skórę spierzchniętą, zaczerwienioną, z trądzikiem, rozstępami, oparzeniami, bliznami, przyspiesza gojenie ran i oparzeń.

Aloes (lekarz) w doniczce – wymagania, uprawa i pielęgnacja

W warunkach domowych uprawa aloesu nie przysporzy problemów nawet ogrodniczym żółtodziobom. Roślina nie ma dużych wymagań i jest odporna na zaniedbania. Można zaszkodzić jej jedynie nadmiernym podlewaniem (szczególnie zimą), dlatego od listopada do lutego aloes podlewamy bardzo oszczędnie. W pozostałych miesiącach nawadniamy dopiero, gdy podłoże lekko przeschnie. Aloes lubi dużo światła (najlepiej rozproszonego), dlatego też ustawmy go na parapecie okna południowego lub południowo-zachodniego.

Na odpowiednim stanowisku będzie szybko rosnąć, więc należy go przesadzać do większej doniczki co dwa lata. Zimą powinien stać w dość niskiej temperaturze – ok. 10°C. Po pobycie w chłodzie roślina zakwitnie na wiosnę (aloes zwyczajny na żółto, a drzewiasty na czerwono).

Aloes jest trwałą i odporną rośliną, ale dość trudno go kupić. Na szczęście można go łatwo rozmnażać odrywając od kępy małe roślinki – warto więc skorzystać z zaprzyjaźnionej „hodowli”. Uwaga! Wiele sukulentów doniczkowych bardzo przypomina aloes – np. agawa, gasteria czy haworsja. Ich miąższ może być jednak trujący!

aloes - zielony lekarz w doniczce
fot. Flora Dania
aloes
fot. Flower Council Holland

 

Tekst: Redakcja ZielonyOgrodek.pl, zdjęcie tytułowe: © WavebreakmediaMicro - Fotolia.com, zdjęcia w tekście: Flower Council Holland www.funnyhowflowersdothat.co.uk

Artykuł ukazał się w magazynie Czas na Wnętrze www.czasnawnetrze.pl
logo czasnawnetrze

 

Polecamy rośliny i produkty ogrodnicze w sklepie internetowym Sadowniczy.pl

Pozostałe artykuły

Pomysły na bożonarodzeniowe ozdoby z roślin doniczkowych
Pomysły na bożonarodzeniowe ozdoby z roślin doniczkowych Świąteczne rośliny to nie tylko choinka i gwiazda betlejemska. Zwykłe rośliny... więcej
Wazon z poinsecją i świątecznymi ozdobami
Zrób to sam: Wazon z poinsecją i świątecznymi ozdobami Ta urocza aranżacja z poinsecją w szklanym wazonie przyciągnie wzrok każdego... więcej
żywa bombka z gwiazdy betlejemskiej fot. Stars For Europe
Zrób to sam: Żywa bombka z gwiazdy betlejemskiej Własnoręcznie wykonane ozdoby choinkowe z miniaturowych gwiazd betlejemskich są... więcej
wieniec adwentowy w formie do ciasta
Zrób to sam: Świąteczny wieniec w starej tortownicy + FILM Upcycling to najnowszy trend wykorzystywany również do tworzenia gwiazdkowych dekoracji.... więcej
Wieniec adwentowy w słomianej obręczy
Zrób to sam: Wieniec adwentowy z miniaturowymi poinsecjami Ten delikatny wieniec ze słomianych obręczy i miniaturowych poinsecji to połączenie... więcej
pielęgnacja gwiazdy betlejemskiej fot. Stars For Europe
Jak pielęgnować gwiazdę betlejemską? Pytanie czytelnika: Jak co roku zdecydowałam się na zakup gwiazdy betlejemskiej.... więcej
zobacz wszystkie
Newsletter ZielonyOgrodek.pl
Zapisz się do naszego bezpłatnego newslettera i otrzymuj najświeższe informacje prosto na Twoją skrzynkę e-mailową.
Magazyn Gardeners` World Polska - wersja elektroniczna gratis!
Zapisz się na bezpłatny newsletter ZielonyOgrodek.pl, a otrzymasz najnowszy numer magazynu Gardeners` World Polska w wersji elektronicznej. Do rozdania mamy 200 egzemplarzy. Ty otrzymasz jeden z nich całkowicie za darmo.
Co tydzień otrzymasz:
Artykuły o roślinach ogrodowych i doniczkowych, reportaże z wizyt w ogrodach całego świata, porady krok po kroku jak pielęgnować swój ogród, gotowe projekty ogrodów, informacje o nowych produktach, ofertach i promocjach.
x

Zamknij okno
Newsletter
Zapisz się do naszego bezpłatnego newslettera i otrzymuj najświeższe
informacje prosto na Twoją skrzynkę e-mailową.
Magazyn Gardeners` World Polska - wersja elektroniczna gratis!
Zapisz się na bezpłatny newsletter ZielonyOgrodek.pl, a otrzymasz najnowszy numer magazynu Gardeners` World Polska w wersji elektronicznej. Do rozdania mamy 200 egzemplarzy. Ty otrzymasz jeden z nich całkowicie za darmo.
Co tydzień otrzymasz:
  • artykuły o roślinach ogrodowych i doniczkowych,
  • reportaże z wizyt w ogrodach całego świata,
  • porady krok po kroku jak pielęgnować swój ogród,
  • gotowe projekty ogrodów,
  • informacje o nowych produktach, ofertach i promocjach.
Zapisz się do newslettera
Świerk, jodła czy sosna - jaką choinkę wybrać na Boże Narodzenie?

...