Byliny na skalniak w cieniu

Skalniak w cieniu – gdzie sadzić rośliny?

• Północny stok jest najzimniejszą i najbardziej wilgotną częścią skalniaka, gdyż w ciągu dnia dociera do niego najmniej promieni słonecznych. Rośliny mogą cieszyć się słońcem tylko kilka godzin dziennie – rano lub późnym popołudniem. Jest to idealne miejsce dla gatunków cieniolubnych, które w pełnym słońcu mogą być narażone na poparzenia i zasychanie. Latem temperatura na północnym stoku jest wyrównana. Niestety wiosną jest dłużej zimno oraz istnieje większe niebezpieczeństwo przymrozków, gdyż od strony północnej często wieją zimne wiatry.
  
  
• Na zacienionym skalniaku o wystawie północnej można także posadzić byliny światłolubne. Należy jednak liczyć się z tym, że będą słabiej rosły i krócej kwitły. W przypadku roślin ozdobnych z liści, słabiej się wybarwią i będą wyglądały mniej atrakcyjnie.
  
  
• Stok wschodni także jest doskonałym miejscem dla bylin lubiących rosnąć w półcieniu lub w niewielkim nasłonecznieniu. Strona wschodnia rano oświetlona jest łagodnym słońcem, które utrzymuje się dłużej niż na wystawie północnej. W ciągu dnia do roślin dociera równomiernie rozproszone światło, w odpowiedniej ilości do prawidłowego wzrostu.

Najpopularniejsze byliny na skalniak w cieniu

Wybór bylin na zacieniony skalniak jest bardzo duży – istnieje kilkadziesiąt gatunków oraz kilkaset odmian, doskonale rosnących w warunkach zacienionych. Wiele z nich posiada dekoracyjne liście oraz  piękne kwiaty. Można je kupić w większości centrów ogrodniczych oraz supermarketów. Trudno jednoznacznie stwierdzić, które byliny na zacieniony skalniak cieszą się największą popularnością.

Funkia (Hosta sp.), fot. www.kwiatyozdobne.pl

Funkia

Funkia (Hosta sp.) jest bardzo popularną byliną na zacieniony skalniak. Istnieje kilka gatunków tej rośliny oraz kilkadziesiąt odmian - różniących się wysokością oraz kolorem liści:

• "Lakeside Cha Cha" - liście jasnożółte,
• "Aqua Velva" - liście ciemnozielone,
• "Dream Weaver" - liście paskowane,
• "Patriot" - liście ciemnozielone z jasnym obrzeżeniem

Liście funkii mogą być wąskie, owalne lub prawie okrągłe, zawsze jednak mają ostre, spiczaste zakończenie. Funkie tworzą dekoracyjne kępy szerokich liści – idealnie nadają się do zacienionych ogrodów skalnych. Pojedyncze kwiaty są niepozorne – w dużej grupie tworzą efektowne, jasnofioletowe plamy.

Funkie można spotkać w wielu zacienionych skalniakach, gdyż rośliny te są łatwe w uprawie. Należy jedynie zapewnić im właściwą wilgotność podłoża. Odmiany o barwnych liściach należy sadzić w miejscach bardziej nasłonecznionych, dzięki czemu ich liście lepiej się wybarwiają.

Więcej o funki - Hosta czyli funkia - gatunki i odmiany

Dąbrówka rozłogowa (Ajuga reptans)

Dąbrówka rozłogowa

Dąbrówka rozłogowa (Ajuga reptans) posiada bardzo dekoracyjne liście w postaci przyziemnej rozety. Doskonale wygląda na skalniakach wśród roślin o jaśniejszych liściach. Dąbrówka posiada wiele ciekawych odmian:

• "Alba" - o białych kwiatach,
• "Atropurpurea" - o purpurowych liściach i wydłużonych, niebieskich kwiatostanach,
• "Braunherz" - o brązowo-purpurowych eliptycznych liściach,
• "Burgundy Glow" - o biało-purpurowych liściach,
• "Cameleon" - o ciemnozielonych liściach z czerwonymi i żółtymi przebarwieniami,
• "Multicolor" - o ciemnoniebieskich kwiatach i liściach z przebarwieniami,
• "Tricolor" - o brązowo-purpurowych liściach z żółtymi przebarwieniami,
• "Yariegata" - bardzo niska (5 - 10 cm), o niebieskich kwiatach.

Warto pamiętać, aby zostawić dąbrówce na skalniaku sporo miejsca do wzrostu. Roślina ta jest jednak bardzo ekspansywna - tworząc rozłogi wkrótce może zagłuszyć inne rośliny. Aby do tego nie dopuścić należy systematycznie usuwać nadmiar ciągle pojawiających się nowych kęp.

Tojeść rozesłana (Lysimachia nummularia)

Tojeść rozesłana

Tojeść rozesłana (Lysimachia nummularia) doskonale rośnie na zacienionym skalniaku. Wypełnia wolne przestrzenie, tworzy rozległe, niskie kobierce pomiędzy innymi roślinami i kamieniami na skalniaku. Jest także doskonałą rośliną okrywową. Tojeść bardzo szybko rośnie. Należy zostawić jej dużo miejsca do wzrostu oraz odizolować kamieniami ją od innych roślin. Jeśli roślina będzie zbytnio się rozrastać można ją przycinać. Odcięte pędy bardzo łatwo można ukorzeniać. Tojeść posiada żółte liście - doskonale kontrastuje z roślinami o ciemnozielonym ulistnieniu.

Odmiana "Aurea" o intensywnie żółtych liściach nie może rosnąć w cieniu, nadaje się jedynie na skalniaki nasłonecznione.

Żurawka ogrodowa (Heuchera hybrida)

Żurawka ogrodowa

Żurawka ogrodowa (Heuchera hybrida) posiada niezwykle dekoracyjne liście.  Jest to roślina o krótkich silnie ulistnionych pędach tworzących niską zwartą kępę. Z wierzchołków pędów wyrastają wiechowate kwiatostany, osadzone na długich ok. 40 cm łodygach. Istnieje wiele odmian tej rośliny różniących się wysokością, a przede wszystkim kolorem liści:

• "Key Lime Pie" - liście jasnozielone;
• "Green Spice" - liście ciemnozielone;
• "Strawberry Swirl" - liście zielone ze srebrnymi plamami, o brzegu mocno pofalowanym;
• "Can Can" - liście purpurowe;
• "Snow Storm" - liście kremowo-żółte z zielonymi plamami i wąs­kim zielonym brzegiem.

Więcej o żurawkach - Żurawki - byliny o ozdobnych liściach

Pierwiosnki (Primula sp.)

Pierwiosnki

Kwitnące pierwiosnki (Primula sp.) wspaniale wyglądają na zacienionym skalniaku. Można wyróżnić kilka gatunków i kilkanaście odmian o różnej wielkości i rożnych kolorach kwiatów - białe, żółte, różowe, purpurowe. Kwitną one (w zależności od odmiany) od kwietnia do sierpnia. Wśród tak wielu roślin, każdy znajdzie idealnego pierwiosnka na swój skalniak. Do pierwiosnków kwitnących wiosną należą:

• pierwiosnek lekarski (P. officinalis),
• pierwiosnek wyniosły (P. elatior),
• pierwiosnek bezłodygowy (P. acaulis),
• pierwiosnek gruziński (P. juliae),
• pierwiosnek ząbkowany (P. denticulata),
• pierwiosnek łyszczak (P. auricula),
• pierwiosnek omszony (P. x pubescens),
• pierwiosnek omączony (P. farinosa).

Pierwiosnki kwitnące latem to:

• pierwiosnek japoński (P. japonica),
• pierwiosnek Beesa (P. beesiana),
• pierwiosnek przyprószony (P. pulverulenta),
• pierwiosnek kwiecisty (P. florindae),
• pierwiosnek Viala (P. vialii).

Więcej o pierwiosnkach - Pierwiosnki czyli prymulki - kwiaty wiosny

Barwinek pospolity (Vinca minor)

Barwinek pospolity

Barwinek pospolity jest wręcz idealną rośliną na zacienione skalniaki. Ma małe wymagania, doskonale rośnie w cieniu i toleruje okresowe susze. Można posadzić go tam, gdzie inne byliny cienia źle rosną. Jego wielkim atutem jest to, że jest zimozielony i mrozoodporny. Występuje w wielu odmianach, z których każda charakteryzuję się niezwykłą barwą liści i kwiatów:

• "Variegata" - pstre liście,
• "Sebastian" - jasne liście z żółtą plamą pośrodku blaszki,
• "La Grave" – lawendowe kwiaty,
• "Bowles White" - białe kwiaty.

Podobnie jak inne rośliny okrywowe, barwinek bardzo szybko rośnie. Jeśli będzie zbytnio się rozrastać można go przycinać.

Byliny na skalniak zacieniony - lista gatunków i odmian

Planując skalniak należy wybrać takie gatunki roślin, które charakteryzują się obfitym kwitnieniem lub dekoracyjnym ulistnieniem oraz długowiecznością i łatwością w pielęgnacji.

Doskonale wyglądają posadzone obok siebie byliny o kontrastujących kolorach kwiatów i różnym terminie kwitnienia - dzięki takiemu zestawieniu skalniak będzie ozdobą ogrodu od marca do września.

Poniżej przedstawiamy zestawienie bylin na skalniak zacieniony.

Paweł Romanowski