Strefa magazynu

tydzień w ogrodzie   02-03 - 08-03

sadzenie roślin, fot. SXC
Przesadźmy rośliny doniczkowe do większych pojemników. Możemy je też zasilić nawozem ...
Niektóre byliny rosnące na rabatach (złocienie, omiegi, ostróżki, rudbekie, liliowce, rozchodniki czy funkie) można rozmnożyć przez podział kęp. Dzięki temu nie tylko rozmnożymy, ale też odmłodzimy rośliny ...
W marcu możemy wysiewać do doniczek i inspektów nasiona ogrodowych roślin jednorocznych oraz warzyw (wczesne odmiany kapusty, sałaty, rzodkiewki, kopru, marchwi). W ogrodzie można siać warzywa wytrzymałe na zimno: rzodkiewka, koper, cebulę, groch (należy przykryć je włókniną) ...
Sprawdzamy okrycia zimowe roślin. Jeśli uległy zniszczeniu – naprawiamy je. Podczas odwilży podlewamy iglaki, szczególnie te, które rosną w pojemnikach na balkonie lub tarasie ...
W połowie marca można usunąć osłony i rozgarnąć kopczyki, które zimą chroniły krzewy ogrodowe przed mrozem. Osłony warto jednak mieć pod ręką w razie nawrotu przymrozków ...
zobacz wszystkie

Sonda

Czy zakładając ogród korzystałeś z usług architekta krajobrazu?

Twój ogród / Zakładanie ogrodu / Artykuły /

Ciemierniki - zimowe kwiaty

Ciemierniki mimo swojej niepowtarzalności są jednak rzadkimi gośćmi w przydomowych ogrodach, na tarasach czy w domach. A są to rośliny piękne, łatwe w uprawie, a co najciekawsze - kwitną w okresie pełnego uśpienia innych roślin ogrodowych.

ciemiernki zimowe kwiaty fot. Silke Wegner Pixabay
ciemiernik fot. Passagere Pixabay

Ciemierniki (Helleborus) ze względu na porę, w której kwitną nazywane są różami Bożego Narodzenia. Zasługują na szczególną uwagę, ponieważ są jednymi z bardzo niewielu roślin, które kwitną zimą.

Zimowe kwiaty

Ciemierniki (Helleborus sp.) wyróżniają się wśród bylin nietypowym okresem kwitnienia - kwitną w zimie, kiedy w ogrodzie leży jeszcze śnieg - t.j. w okresie pełnego uśpienia innych roślin ogrodowych.

W zależności od gatunku, pierwsze kwiaty ciemierników mogą pojawiać się jeszcze przed Bożym Narodzeniem. Dlatego ciemiernik biały potocznie nazywany jest różą Bożego Narodzenia. Najpóźniej kwitnące ciemierniki kwitną jeszcze w maju.

Termin kwitnienia ciemierników oprócz cech gatunku uzależniony jest od temperatury i nasłonecznienia późną jesienią oraz zimą. Im wyższa temperatura i więcej dni słonecznych jesienią, tym wcześniejsze jest kwitnienie roślin.

Kwiaty ciemierników są pojedyncze, półpełne lub pełne o pięciu płatkach. Występują w różnych kolorach: od białego poprzez różowy, ciemnoczerwony, aż do czarnego.

Ciemierniki w ogrodach

Do rodzaju ciemiernik (Helleborus) należy około 20 gatunków występujących głównie w Europie i Azji Mniejszej. Rośliny osiągają wysokość do 70 cm. Liście mają grube, skórzaste, podłużne, zazwyczaj zimozielone, co zwiększa ich atrakcyjność.

Wśród oferowanych na rynku ciemierników jest bardzo dużo hybryd, powstałych z krzyżowania określonego gatunku z innymi formami. Nie mają wtedy nazwy odmianowej, a tzw. formę, która pochodzi od koloru kwiatów, np. forma biała, różowa, żółta itd.

  • W Polsce najczęściej uprawiany jest ciemiernik biały (Helleborus niger), który jest byliną zimozieloną. Latem wokół roślin pojawiają się młode siewki, które wyrosły z zeszłorocznych nasion.
  • Ciemiernik ogrodowy (Helleborus × hybridus) to najefektowniejszy gatunek, ma wiele ciekawych odmian o dużych kwiatach barwy białej, różowej, purpurowej, ciemnobordowej, także nakrapianych lub podwójnych. Jest bardzo popularny w Europie Zachodniej. W Polsce może przemarzać w surowe zimy.
  • Najłatwiejszy w uprawie jest ciemiernik cuchnący (Helleborus foetidus). Wysuszone kłącza rośliny charakteryzują się ostrym zapachem, stąd jego niesławna nazwa. Gatunek ten jest zimozielony. Poza okresem kwitnienia rośliny zachowują dekoracyjność do czasu dojrzewania nasion, czyli do połowy lata.
  • Ciemiernik wschodni (Helleborus orientalis) jest bardzo popularny na zachodzie Europy, w Polsce również powoli zdobywa uznanie. Kwitnie od marca do maja.
  • Pierwsze kwiaty ciemiernika korsykańskiego (Helleborus argutifolius) pojawiają się już pod koniec stycznia i pozostają nawet do kwietnia. Gatunek ten nie jest w pełni mrozoodporny. W Polsce rosną dziko dwa gatunki ciemierników (obydwa pod ścisłą ochroną) - ciemiernik zielony (Helleborus viridis) - w Sudetach i ciemiernik czerwonawy (Helleborus purpurascens) - w Bieszczadach.
ciemierniki fot. Plant Publicity Holland
fot. Plant Publicity Holland
ciemierniki fot. Flora van Willigen Pixabay
fot. Flora van Willigen Pixabay


Uwaga!

Wszystkie części ciemierników są trujące, zawierają trujący glikozyd - heleborynę. Spożycie nasion, korzeni lub części nadziemnych powoduje zatrucie, a kontakt z sokiem może wywoływać powstawanie pęcherzy na skórze.

 

Wymagania ciemierników

Ciemierniki nie są wymagającymi roślinami. Lubią stanowiska półcieniste do cienistych, zaciszne, osłonięte od wiatru. Są bardzo odporne na niskie temperatury. Preferują gleby próchniczne, głęboko uprawione, wilgotne, z zawartością wapnia. Ciemierniki są roślinami długowiecznymi. W jednym miejscu mogą rosnąć przeszło 10 lat.

 

Pielęgnacja ciemierników

Glebę wokół ciemiernika należy utrzymywać wilgotną. Raz w roku, najlepiej wczesną wiosną można zasilić roślinę nawozem wieloskładnikowym.

Wokół ciemiernika nie należy zruszać gleby, gdyż roślina ma bardzo wrażliwy system korzeniowy na wszelkie mechaniczne uszkodzenia. Z tego też powodu należy przemyśleć miejsce jej posadzenia, aby nie było potrzeby przesadzania.

Ciemiernika nie należy sadzić zbyt głęboko, bo trzeba będzie czekać na kwitnienie nawet kilka lat. W mroźne, bezśnieżne zimy, aby uchronić pąki kwiatowe przed zmarznięciem, należy roślinę przykryć suchymi liśćmi lub agrowłókniną. Trzeba także pamiętać, aby przed kwitnieniem usunąć najstarsze liście, co umożliwi rosnącym kwiatom jak najlepszy dostęp do światła.

Ciemiernik wschodni Kwiaty ciemiernika cuchnącego (Helleborus foetidus) rozchylają się tylko nieznacznie, mają płatki zielone z czerwonym obrzeżeniem. Zachowują dekoracyjność do połowy lata, do czasu dojrzewania nasion
Ciemiernik wschodni (Helleborus orientalis) będzie ozdobą każdego ogrodu ze względu na swój niezaprzeczalny urok i atrakcyjny termin kwitnienia, fot. Plant Publicity Holland
Kwiaty ciemiernika cuchnącego (Helleborus foetidus) rozchylają się tylko nieznacznie, mają płatki zielone z czerwonym obrzeżeniem. Zachowują dekoracyjność do połowy lata, do czasu dojrzewania nasion, fot. Plant Publicity Holland

Gdzie posadzić ciemierniki?

Ciemierniki mogą rosnąć w przydomowych ogródkach, a także w doniczkach na tarasie lub balkonie. Ze względu na długowieczność i niskie wymagania pielęgnacyjne nadają się do obsadzania dużych rabat. Ciemierniki można sadzić samodzielnie (co najmniej 3 - 4 rośliny w rozstawie 40 - 50 cm) lub w towarzystwie innych roślin, które mają podobne w

ymagania. Bardzo dobrze będą się czuły na zacienionych rabatach, pod drzewami oraz wokół pni drzew.

Ciemierniki w dobrym sąsiedztwie

Ciemierniki można posadzić wokół powojnika alpejskiego (Clematis alpina), glicynii (Wisteria), wawrzynka (Daphne), kaliny (Viburnum). Byliny te będzie skutecznie przysłaniały mniej atrakcyjne podstawy innych roślin. Ciemiernika można również posadzić wśród cebulicy syberyjskiej (Scilla siberica), przylaszczki pospolitej (Hepatica nobilis), barwinka pospolitego (Vinca minor), szczawika (Oxalis). Niższe gatunki ciemiernika cuchnącego czy czerwonawego można posadzić na niezbyt nasłonecznionych skalniakach.

Gatunki i odmiany ciemierników


Gatunek


Odmiana


Kwitnienie


Wysokość


Kolor kwiatów

Ciermiernik biały (H. niger)
'Praecox'
'Christmas Carol'
I - V
30 cm biały, różowiejący w miarę rozwoju
Ciemiernik wschodni
(H. orientalis)
'Spring Beauty'
'Atrorubens'
'Picotee Strain'
'Blue Lady'
'Red Lady'
'Yellow Lady'
XI - IV 50 cm
biały, wiśniowy,
różowy, brzeg wiśniowy,
ciemno-wiśniowy,
ciemno-czerwony,
żółty nakrapiany brązem
Ciemiernik cuchnący
(H. foetidus)

II - VI
50 cm
jasnozielony z czerwonym brzegiem
Ciemiernik czerwonawy
(H. purpurascens)

II - IV

purpurowy, czerwonawy, zielonkawy wewnątrz
Ciemiernik korsykański
(H. argutifolius)
II - IV 50 cm
żółto-zielony
Ciemiernik niebieskawy
(H. lividus)
'Purple Rose' III - V 50 cm
purpurowy, nakrapiany
Ciemiernik ogrodowy (Helleborus × hybridus) ‘White Spotted Lady’, ‘Ashwood Garden Hybrids’ ‘Double Vision’ ‘Yellow Lady’ XI - IV
50 - 70 cm biały, jasno-żółte, różowy, purpurowy, ciemnobordowy, nakrapiany, podwójne

 

Opracowanie na podstawie materiałów od Colour Your Life, zdjęcie tytułowe: JohannesZauner Pixabay

Pozostałe artykuły

trawy ozdobne w kompozycji z kwiatami fot. Jean Jones Flickr CC BY 2.0
Trawy ozdobne w ogrodowych kompozycjach Trawy ozdobne to w ostatnich latach jedne z najmodniejszych roślin ogrodowych. Są... więcej
zielony zakątek fot. Barbara Helgason - Fotolia
Czas na ogród – jak założyć zielony zakątek? Ogród kojarzy nam się zwykle z dużą otwartą przestrzenią, trawnikiem, kwiatowymi... więcej
skalniak w ogrodzie fot. onepony - Fotolia.com
Skalniak w ogrodzie - poradnik zakładania skalniaka krok po kroku Zakładanie skalniaka choć wydawałoby się trudnym zajęciem, wcale takim nie jest.... więcej
rośliny na skalniak fot. darepixel Pixabay
Rośliny na skalniak - zobacz co posadzić na skalniaku? W ogrodach panuje olbrzymia różnorodność co widać doskonale na skalniaku. Sadzimy... więcej
zobacz wszystkie
Newsletter ZielonyOgrodek.pl
Zapisz się do naszego bezpłatnego newslettera i otrzymuj najświeższe informacje prosto na Twoją skrzynkę e-mailową.
Magazyn Gardeners` World Polska - wersja elektroniczna gratis!
Zapisz się na bezpłatny newsletter ZielonyOgrodek.pl, a otrzymasz najnowszy numer magazynu Gardeners` World Polska w wersji elektronicznej. Do rozdania mamy 200 egzemplarzy. Ty otrzymasz jeden z nich całkowicie za darmo.
Co tydzień otrzymasz:
Artykuły o roślinach ogrodowych i doniczkowych, reportaże z wizyt w ogrodach całego świata, porady krok po kroku jak pielęgnować swój ogród, gotowe projekty ogrodów, informacje o nowych produktach, ofertach i promocjach.
x

Zamknij okno
Newsletter
Zapisz się do naszego bezpłatnego newslettera i otrzymuj najświeższe
informacje prosto na Twoją skrzynkę e-mailową.
Magazyn Gardeners` World Polska - wersja elektroniczna gratis!
Zapisz się na bezpłatny newsletter ZielonyOgrodek.pl, a otrzymasz najnowszy numer magazynu Gardeners` World Polska w wersji elektronicznej. Do rozdania mamy 200 egzemplarzy. Ty otrzymasz jeden z nich całkowicie za darmo.
Co tydzień otrzymasz:
  • artykuły o roślinach ogrodowych i doniczkowych,
  • reportaże z wizyt w ogrodach całego świata,
  • porady krok po kroku jak pielęgnować swój ogród,
  • gotowe projekty ogrodów,
  • informacje o nowych produktach, ofertach i promocjach.
Zapisz się do newslettera