Materiał
Oprawy oświetlenia ogrodowego są najczęściej wykonywane z tworzyw sztucznych, aluminium, stali lub żeliwa, zwykle mają też elementy szklane.
Z tworzywa sztucznych
Oprawy z tworzyw są całkowicie odporne na korozję, jednak te gorszej jakości odbarwiają się w wyniku długotrwałego działania słońca. Oprawy te są bardzo lekkie, można więc zawieszać je na ścianach. Tworzywa nie są jednak zbyt odporne na uszkodzenia mechaniczne, ponadto na mrozie stają się bardzo kruche i łatwo je wówczas uszkodzić.
Aluminiowe
Oprawy oświetlenia ogrodowego wykonane z aluminium również są lekkie, odporne na korozję, zwłaszcza gdy aluminium jest anodowane, czyli pokryte warstwą tlenku. Ich wytrzymałość jest większa niż opraw plastikowych.
Stalowe
Lampy stalowe są cięższe od wymienionych poprzednio, ale za to odporniejsze na uszkodzenia mechaniczne. Stal, z wyjątkiem nierdzewnej, jest podatna na korozję, dlatego te oprawy stalowe, które będą narażone na uszkodzenia, powinny mieć dobre powłoki zabezpieczające (np. z nakładanego w kilku warstwach lakieru), gdyż w miejscach, gdzie zostaną uszkodzone, szybko pojawi się rdza.
Żeliwne
Oprawy z tego metalu to zwykle masywne odlewy, charakteryzujące się dużą odpornością na uszkodzenia oraz korozję.
Oprawy z baterią słoneczną
Lampy w oprawach z ogniwami fotowoltaicznymi nie wymagają zasilania z domowej instalacji elektrycznej, bo w ciągu dnia pozyskują one energię światła słonecznego i magazynują ją na noc, kiedy to wykorzystują ją do zasilania diod elektroluminescencyjnych.
Takie lampy najczęściej mają niskie oprawy, które wbija się bezpośrednio w grunt. Ze względu na małą powierzchnię ogniw nie są one w stanie zapewnić silnego światła, a więc mogą służyć tylko jako oświetlenie „orientacyjne”, do oznaczenia np. przebiegu ścieżki.
Akumulatory takich lamp są często niskiej jakości i już po jednym lub dwóch sezonach tracą pojemność, czyniąc lampę bezużyteczną, Natomiast wymiana akumulatorów jest raczej nieopłacalna.
|
Wysokość
|
|
Oprawa najazdowa musi być wytrzymała i wodoszczelna. Źródłem światła są w nich najczęściej diody
fot. Philips
|
Bardzo małe oprawy
Służą do oświetlania ścieżek i podjazdów, są przystosowane do osadzenia w nawierzchniach lub w gruncie – tak że ich górną powierzchnię licuje się z poziomem terenu. Typowym przykładem są tu oprawy najazdowe montowane w nawierzchniach podjazdów. Takie oprawy muszą być wodoszczelne, trzeba też liczyć się z tym, że przykryje je śnieg
Oprawy wysokości ok. 0,5 m
Używa się ich najczęściej do oświetlania ścieżek ogrodowych. Jeśli świecą ku dołowi, sama ścieżka jest dobrze oświetlona, a światło nie razi spacerujących. Niektóre oprawy umożliwiają także inne ukierunkowanie strumienia światła i podświetlenie w ten sposób najbardziej dekoracyjnych drzew i krzewów lub elewacji budynku.
Oprawy wysokości ok. 1,4 m
Mogą łagodnie oświetlać powierzchnię trawnika i przylegającą do niego ścieżkę. Jeśli są od góry osłonięte „czapką”, ich światło nie oślepia.
Wysokie latarnie
Nadają się do oświetlania dużych powierzchni. Oświetlają w miarę równomiernie znaczną przestrzeń, ale ich światło nie wydobywa z otoczenia pojedynczych roślin. Latarnie wymagają solidnego fundamentu.
Montaż oprawy oświetleniowej do podłoża ogrodowego
Oprawa oświetleniowa musi być stabilnie połączona z podłożem na jeden z następujących sposobów:
|
|
|
|
|
|
| - za pośrednictwem gotowego bloczka betonowego |
- kołkami rozporowymi osadzonymi w nawierzchni z kostki |
- w fundamencie betonowanym bezpośrednio w gruncie |
- przez wbicie zaostrzonego końca oprawy bezpośrednio w ziemię |
Przeznaczenie
Oprawy do oczek wodnych
Mogą być całkowicie zatapiane lub pływać po powierzchni. Muszą być oczywiście wodoszczelne. Są przystosowane do zasilania bardzo niskim napięciem – najczęściej 12 V.
|
|
|
fot. Apollo
|
fot. Art Metal
|
Oprawy wiszące i kinkiety najczęściej osłonięte są zadaszeniem przy wejściu do domu lub na tarasie. Jednak nie zabezpiecza ich to w pełni przed deszczem
|
Oprawy wiszące i kinkiety
Najczęściej oświetlają drzwi wejściowe, zadaszone tarasy i altany. Zwykle wykonuje się je jako bryzgoszczelne.
Oznaczenia opraw a ich odporność na wnikanie wody
Podaje się je na opakowaniach – według dwucyfrowego kodu, np. IP 21.
Pierwsza cyfra (od 0 do 6) oznacza stopień ochrony przed dotknięciem elementu pod napięciem częścią ciała lub narzędziem, a także odporność na wnikanie ciał obcych (np. pyłu).
Druga cyfra (od 0 do 8) określa właśnie odporność na wnikanie wody.
Stopnie odporności na wodę oznaczają niewrażliwość na:
- 1 i 2 – pojedyncze krople;
- 3 – deszcz;
- 4 – rozbryzgi wody;
- 5 –strumień wody, np. z węża ogrodowego;
- 6 – zalanie przez fale;
- 7 i 8 – zanurzenie (w klasie 8 podaje się maksymalną głębokość zanurzenia)
Na zewnątrz domu najczęściej instaluje się oprawy o oznaczeniu IP 44.
|
Jarosław Antkiewicz
