Jesienne porządki na rabacie
Jesień to pracowity czas w ogrodzie. Jest to nie tylko okres, kiedy przygotujemy ogród do zimy. To także doskonały czas na sadzenie roślin cebulowych, sadzenie i przesadzanie bylin oraz wykopywanie bylin nie zimujących w gruncie. Prace w ogrodzie warto umiejętnie rozplanować, aby ze wszystkim zdarzyć.
Pamiętaj!
Rośliny okrywamy przed mrozem dopiero wtedy, gdy ujemna temperatura będzie utrzymywać się przez kilka dni, a ziemia lekko przemarznie.
|
 |
| Zimą oszronione pędy i kwiaty będą wyglądały niezwykle dekoracyjnie, a owoce i nasiona będą doskonałym pożywieniem dla ptaków, fot. www.sxc.hu |
Pierwsze porządki na rabacie warto rozpocząć już we wrześniu. Jak tylko części nadziemne roślin zaczną zamierać, usuwamy zgniłe liście i części roślin z widocznymi objawami chorób lub śladami żerowania szkodników. Gnijące resztki roślinne mogą stać się siedliskiem chorób grzybowych i miejscem zimowania szkodników. Warto jednak pozostawić część z nich jako zimową dekorację. Chronią one także korzenie roślin przed przemarznięciem oraz glebę w ogrodzie przed nadmierną utratą wody. Z ich usunięciem można więc poczekać do wiosny.
Ochrona roślin przed mrozem
Jeśli chcemy, aby rośliny na rabacie bezpiecznie przetrwały zimę, powinniśmy ułatwić im przejście w okres spoczynku. Już od sierpnia nie należy stosować nawozów azotowych, gdyż wydłużają one wegetację roślin. Warto zastosować nawozy jesienne, które zawierają fosfor i potas - składniki zwiększające odporność na przemarzanie.
Rośliny okrywamy przed mrozem dopiero wtedy, gdy ujemna temperatura będzie utrzymywać się przez kilka dni, a ziemia lekko przemarznie. Nie wolno okrywać roślin zbyt wcześnie, gdyż może to doprowadzić do tzw. zaparzania się roślin. Osłona nie powinna być zbyt szczelna, gdyż brak dostępu powietrza może być przyczyną gnicia lub chorób.
-
Zabezpieczanie bylin zimujących w gruncie
Wiele bylin rosnących w naszym klimacie jest odpornych na mrozy, jednak niektóre z nich pochodzą z krajów leżących w cieplejszych strefach, więc ich zimotrwałość w naszej strefie może nie być wystarczająca, aby przetrwać znaczne spadki temperatury. Rośliny te wymagają zabezpieczenia przed mrozem. Byliny zimujące w gruncie, których część nadziemna zamiera, okrywamy suchymi liśćmi, korą, torfem, słomą lub stroiszem - gałązkami drzew iglastych. W zależności od gatunku, usypany kopczyk - warstwa ochronna, powinien mieć od 10 do 20 cm wysokości.
Mroźne, bezśnieżne zimy są bardzo groźne dla gatunków zimozielonych - tzn. bylin zimujących w gruncie, których część nadziemna nie zamiera. Okrycie chroni zarówno przed gwałtownymi wahaniami temperatury, jak i przed mroźnymi suchymi wiatrami oraz palącym słońcem, które powoduje wysychanie roślin. Zimozielone byliny okrywamy przewiewnym materiałem np. agrowłókniną lub matami słomianymi. Korzenie także powinny być zabezpieczone przed zimnem, kopczykiem z kory, torfu lub ziemi.
-
Sadzenie i przesadzanie bylin
Wrzesień to ostatni termin na przesadzanie bylin. Jeśli zrobimy to później, nie zdążą ukorzenić się przed zimą i najprawdopodobniej przemarzną. Rośliny nowo posadzone koniecznie trzeba zabezpieczyć - usypać kopczyk wokół pnia, a część nadziemną owinąć agrowłókniną lub słomianym chochołem.
-
Wykopywanie i przechowywanie bylin nie zimujących w gruncie
Niektóre gatunki bylin nie przetrwają zimy w gruncie, gdyż są wrażliwe na niskie temperatury. Ich części podziemne (cebule, bulwy, kłącza), należy wykopać - najlepiej zrobić to we wrześniu i październiku. Cebule, kłącza i bulwy należy przechowywać zimą w chłodnych, dobrze wietrzonych pomieszczeniach.
-
Okrywanie zimujących cebul
Jesień to doskonały czas na sadzenie cebul. Rośliny cebulowe kwitnące wiosną, sadzi się do gruntu we wrześniu i w październiku (przed pierwszymi mrozami, aby cebule miał czas się ukorzenić). Po pierwszych przymrozkach miejsca, gdzie zostały posadzone cebulki, należy obsypać kilkucentymetrową warstwą kory lub torfu, suchymi liśćmi, słomą. Zapobiega to wahaniom temperatury w glebie i sprzyja utrzymaniu jej wilgotności. Aby wiatr nie rozwiewał kopczyków, można je obłożyć gałęziami świerkowymi.
Byliny, które mogą przemarzać:
|
Zimozielone byliny:
|
- miskant chiński (Miscanthus sinensis)
- odętka wirginijska (Physostegia virginiana)
- pełnik (Trollius)
- pustynnik (Eremurus)
- rozplenica japońska (Pennisetum alopecuroides)
- trytoma groniasta (Kniphofia uvaria)
- zawilec japoński (Anemone japonica)
|
- ciemiernik (Helleborus)
- gęsiówka kaukaska (Arabis caucasica)
- juka ogrodowa (Yucca filamentosa)
- lawenda wąskolistna (Lavandula angustifolia)
- płomyk szydlasty (Phlox subulata)
- posłonek ogrodowy (Helianthemum hybridum)
- runianka japońska (Pachysandra terminalis)
- ubiorek wiecznie zielony (Iberis sempervirens)
|
Byliny nie zimujące w gruncie:
|
Rośliny cebulowe kwitnące wiosną:
|
- acidantera (Acidantera)
- begonia bulwiasta (Begonia x tuberhybrida)
- brodiea, hiacynt kalifornijski (Brodiea)
- dalia ogrodowa (Dahlia x cultorum)
- eukomis, warkocznica (Eucomis)
- galtonia (Galtonia)
- ismena, błonczatka (Hymenocallis festalis)
- kanna, paciorecznik (Canna)
- krokosmia (Crocosmia)
- mieczyk ogrodowy (Gladiolus hybridus)
- tygrysówka (Tigridia)
|
- cebulica (Scilla),
- czosnek (Allium),
- hiacynt (Hyacinthus),
- irys (Iris),
- krokus (Crocus),
- narcyz (Narcissus),
- przebiśnieg (Galanthus),
- pustynnik (Eremurus),
- rannik (Eranthis),
- szachownica (Fritillaria),
- szafirek (Muscari),
- tulipan (Tulipa)
|
 |
 |
|
Rabata pod śniegową pierzynką
Naturalnym zabezpieczeniem przed niską temperaturą jest okrywa śnieżna. Nie powinniśmy, więc strzepywać jej z naszych roślin. Jeżeli duże kępy liści rozłamują się na boki, dobrze jest związać roślinę, fot. www.sxc.hu
|
Paweł Romanowski