Ananasowate (Bromeliaceae) to nazwa dużej rodziny roślin o ozdobnych liściach i kwiatach. Obejmuje ona około 2000 gatunków z ponad 50 rodzajów roślin blisko spokrewnionych z ananasem jadalnym. Większość z nich pochodzi z tropikalnych rejonów Ameryki Południowej i Środkowej oraz Afryki. Wiele z nich to bardzo efektowne rośliny doniczkowe.
Rośliny ananasowate zwykle żyją 2 - 3 lata, dorastają do wysokości od 10 cm do 180 cm w zależności od gatunku i odmiany. Tworzą one rozetę skórzastych, wąskich liści - mogą być one ciemno lub jasno zielone, paskowane a nawet wzorzyste. U podstaw liści tworzy się lejek, w którym zbiera się woda. Środek rozety liściowej w okresie kwitnienia przybiera kolorowe barwy - najczęściej czerwoną, ale także pomarańczową i żółtą (różne w zależności od gatunku i odmiany).
Wszystkie rośliny ananasowate tworzą piękne kolorowe kwiatostany na mocnych pędach, złożone z wielu małych kwiatów, niemal całkowicie ukrytych, otoczonych kolorowymi przykwiatkami. Kwitną przez kilka miesięcy, niestety rośliny zamierają po kwitnieniu. Wcześniej jednak wytwarzają 2 - 3 małe odrosty.
Uprawa i pielęgnacja roślin ananasowatych
Rośliny ananasowate nie są łatwe w uprawie, ale z pewnością ich piękno jest w stanie zrekompensować wszelkie trudy. Warto poznać podstawowe zasady pielęgnacji roślin ananasowatych:
-
Podłoże
Dla form naziemnych ananasowatych powinno składać się z mieszanki torfu z dodatkiem świeżego mchu torfowca. Epifity nie powinny rosnąć w podłożu, gdyż mogłyby szybko zgnić. Najlepiej czują się przytwierdzone do kawałka drewna, gdy ich korzenie są owinięte mchem torfowcem.
-
Stanowisko
Stanowiskopowinno być jasne lub lekko zacienione. Należy unikać bezpośredniego, silnego nasłonecznienia. Rośliny na wystawie południowej powinny być oddalone od okna.
-
Temperatura
Temperatura pokojowa jest idealna dla wzrostu roślin ananasowatych. Zbyt niska temperatura w połączeniu z nadmiernym podlewaniem powoduje gnicie roślin. W zimie najlepiej czują się w temperaturze 13ºC.
-
Kwitnienie
Możliwe jest w temperaturze około 24ºC. Rośliny po kwitnieniu zamierają.
-
Podlewanie
Powinno być regularne i racjonalne. Roślinom ananasowatym szkodzi nadmiar wody - szybko gniją gdy woda stoi w doniczce. Podlewać należy 2 razy w tygodniu miękką wodą lub woda przegotowaną. Wodę należy wlewać z góry na liście, aby spływała do nasady liści. Nie można dopuścić do wyschnięcia stożka wzrostu, znajdującego się w naturalnym zbiorniku wody w rozecie liściowej.
Epifity oraz rośliny naziemne
Rośliny ananasowate można podzielić na dwie grupy - epifity oraz naziemne.
|
W warunkach naturalnych epifitczne rośliny ananasowate rosną w koronach drzew lub na skałach. Mają krótkie, słabo rozgałęzione korzenie - służą przede wszystkim do podpierania roślin. Epifity czerpią składniki pokarmowe z powietrza oraz martwej materii organicznej, gromadzącej się wśród ich liści.
- echmea wstęgowata (Aechmea fasciata) - zdjęcie tytułowe
- frizea lśniąca (Vriesea splendens)
- oplątwa (Tillandsia)
|
Formy naziemne roślin ananasowatych (jak sama nazwa wskazuje) rosną na ziemi. Mają lepiej rozbudowany system korzeniowy niż epifity.
- guzmania języczkowata (Guzmania lingulata)
- neoregalia (Neoregalia)
- skrytokwiat (Cryptanthus)
- dyckia (Nidularium)
- ananas jadalny (Ananas)
|
|
|
Frizea lśniąca odmiana żółta (Vriesea splendens), fot. www.szwedzio.pl
|
Frizea lśniąca odmiana pomarańczowa (Vriesea splendens), fot. www.szwedzio.pl
|
 |
 |
Frizea lśniąca czerwona odmiana Christiane (Vriesea splendens), fot. www.szwedzio.pl
|
Oplątwa (Tillandsia cynea), fot. www.szwedzio.pl
|
 |
 |
Guzmania języczkowata odmiana 'Ostara' (Guzmania lingulata), fot. www.szwedzio.pl
|
Guzmania języczkowata odmiana 'Torch' (Guzmania lingulata), www.szwedzio.pl
|
 |
 |
Guzmania języczkowata odmiana 'Tutti Fruti' (Guzmania lingulata), www.szwedzio.pl
|
Neoregelia (Neoregelia), fot. www.szwedzio.pl |
Paweł Romanowski
