Polecamy sklep ogrodniczy SwiatKwiatow.pl

Temat na czasie

MSZYCE: Jak wyglądają i jak je zwalczać?
mszyce fot. Alvesgaspar CC BY-SA 3.0 Wikimedia Commons
Mszyce to bardzo groźne szkodniki roślin - zarówno ogrodowych (drzew, krzewów, kwiatów) oraz roślin doniczkowych - kwiatów balkonowych, jak i roślin domowych. Dowiedz się jak wyglądają mszyce i jak je zwalczać.  

tydzień w ogrodzie   17-07 - 23-07

kompostownik,_fot._Euro-Matex.jpg
Podczas suszy podlejmy pryzmę kompostową. Warto ją także przerzucić (wtedy proces rozkładu będzie lepiej przebiegał) ...
Z oczka wodnego lub stawu warto wyłowić glony. Trzeba też pamiętać o dokarmianiu ryb w niewielkich zbiornikach ...
Pamiętajmy o regularnym koszeniu trawnika (najlepiej raz w tygodniu, ze względu na bardzo szybki wzrost trawy w okresie wegetacji) i systematycznym podlewaniu oraz zasilaniu nawozami do trawników. ...
Boczne pędy pomidora, wyrastające w kątach liści, w dalszym ciągu należy usuwać. Po pierwszym zbiorze trzeba je także zasilić (Azofoską czy saletrą amonową) ...
Cebule roślin kwitnących na wiosnę (tulipany, hiacynty, szafirki) należy wykopywać pod koniec lipca - kiedy liście są już zaschnięte. ...
zobacz wszystkie
Twój ogród / Warzywnik i sad / Artykuły /

POMIDORY W OGRODZIE: Uprawa pomidorów w gruncie

Pomidor jest jednym z najpopularniejszych warzyw uprawianych w Polsce. Z powodzeniem można go posadzić w ogrodzie i doczekać się dorodnych owoców. Wystarczy jedynie przestrzegać kilku zasad jego uprawy.

pomidory fot. Helmut Gevert Freeimages

Pomidor (Lycopersicon esculentum) pochodzi z Ameryki Południowej lub Środkowej. Do Europy dotarł około 1492 roku, po odkryciu nowego kontynentu przez Krzysztofa Kolumba.

pomidory fot. Zsuzsa N.K. Freeimages
fot. Zsuzsa N.K. Freeimages

Owoce pomidorów (choć zaliczane do warzyw) spożywane są pod różnymi postaciami: w stanie surowym, jako składnik zup, sosów, sałatek, kanapek, potraw z ryżu. Pomidory są też przetwarzane na soki, przeciery i koncentraty. (źródło: na podstawie Wikipedia)

Pomidory to źródło wielu witamin: C, K, E, B1, B2, B3, B6, kwasu foliowego i biotyny. Zawierają także wiele składników mineralnych: potas, sód, fosfor, magnez, wapń, żelazo, miedź, cynk, mangan. Ale przede wszystkim pomidory są niezwykle bogate w likopen, cenny antyutleniacz, który nadaje ich owocom czerwony kolor. (źródło: na podstawie www.odzywianie.info.pl)

Uprawa pomidora w ogrodzie - z siewu czy z rozsady?

Pomidory są ciepłolubne i mają długi okres wegetacyjny. Gdyby ich nasiona wysiać wprost do gruntu bardzo długo by kiełkowały, a rośliny prawdopodobnie rosłyby znacznie słabiej, zaczęłyby owocować bardzo późno i dałyby niski plon. Nasiona pomidorów kiełkują dopiero w temperaturze 20-25ºC, dlatego aby przyspieszyć ich wzrost pomidory uprawia się tylko rozsady (zakładanej pod koniec lutego lub na początku marca). Rozsada powinna mieć 15-30 cm wysokości i 5-7 liści. Więcej o zakładaniu rozsady dowiesz się z artykułu: Rozsada warzyw - krok po kroku

Rozsady nie trzeba przygotowywać samemu, gdyż bez problemu można ja kupić w każdym sklepie ogrodniczym już na początku sezonu. Można wybierać spośród wielu różnych odmian i wybrać odpowiednią do naszych potrzeb. Na miejsce stałe rośliny sadzimy dopiero po 15 maja, gdy minie ryzyko ostatnich przygruntowych przymrozków zwanych zimnymi ogrodnikami. Pomidory są bardzo wrażliwe na niską temperaturę i nawet lekki przymrozek może doprowadzić do ich zamierania.

uprawa pomidorów fot. Ludovic Celle Pixabay
Pomidory ta wyjątkowo ciepłolubne warzywa. Ich nasiona kiełkują dopiero w temperaturze 20-25ºC, a owoce najlepiej dojrzewają w temperaturze około 25°C, poniżej 12°C proces dojrzewania zostaje zahamowany, fot. Ludovic Celle Pixabay

Stanowisko i gleba dla pomidorów – gdzie uprawiać pomidory?

Pomidory nie mają wygórowanych wymagań co do gleby jednak podłoże powinno być  piaszczysto-gliniaste, żyzne, zasobne w próchnicę i przepuszczalne, o odczynie pH 5,5 do 6,5. Źle będą rosły na glebie ciężkiej i podmokłej. Pomidory najlepiej rosną na miejscu słonecznym (sprzyja to wybarwieniu i poprawia smak owoców) i osłoniętym przed wiatrem (ma kruche pędy, które łatwo się łamią). Optymalna temperatura do wzrostu pomidorów wynosi 22-27°C. W chłodne lata rośliny mogą rodzić mniej owoców i być podatne na porażanie przez choroby.

Przed posadzeniem roślin usuwamy chwasty, a glebę przekopujemy na głębokość (minimum) 20 cm. Warto wymieszać ją z kompostem lub podłożem do uprawy warzyw. Jeśli stosowaliśmy obornik na jesieni to będziemy musieli odczekać jeszcze jeden rok, gdyż pomidory uprawiamy dopiero w drugim roku po oborniku. Więcej dowiesz się z artykułu: Uprawa warzyw - zakładanie warzywnika zgodnie z płodozmianem

Warto także pamiętać aby roślin nie sadzić na miejscu, gdzie w poprzednich 4 latach były uprawiane pomidory, papryki, bakłażany i ziemniaki (wszystkie są ze sobą spokrewnione i należą do jednej rodziny psiankowatych Solanaceae). Więcej dowiesz się z artykułu: Warzywa psiankowate - gatunki i uprawa

sadzenie pomidorów fot. Emilian Robert Vicol Pixabay
Pomidor po posadzeniu,
fot. Emilian Robert Vicol Pixabay

Sadzenie pomidorów

Sadzimy maksymalnie 3-4 rośliny na 1m2. Nie powinny rosnąć zbyt blisko siebie, gdyż w nadmiernym zagęszczeniu owoce będą się gorzej wybarwiać, a rośliny będą bardziej narażone na atak szkodników i porażenie przez choroby.

Sadzonki sadzimy o kilka cm głębiej niż rosły w doniczce (w rozsadzie), tak aby dolne liście znalazły się na poziomie gleby – wtedy w dolnej części łodygi wytworzy nowe korzenie.

Podczas sadzenia staramy się aby korzenie nie były podwinięte. Dosypujemy żyznego podłoża i delikatnie dociskamy, tak aby utworzyć niewielki dołek. Po posadzeniu pomidorów rośliny podlewamy tak aby nie zmoczyć liści.

Palikowanie i ściółkowanie

Pomidory (w zależności od odmiany) mogą dorastać do wysokości 1,5 m (a nawet więcej), dlatego też wymagają solidnych podpór. Utrzymują one rośliny w pionie i zapobiegają łamaniu się ich kruchych pędów. Po posadzeniu, kilka cm od pędu, wbijamy palik, do którego delikatnie podwiązujemy pęd.

Podczas wzrostu pomidorów systematycznie podwiązujemy je do palików lub okręcamy wokół sznurków. Ziemię wokół krzewów ściółkujemy czarną folią ogrodnicza lub agrowłókniną (ograniczy to rozwój chwastów i nadmierne parowanie wody z ziemi).

Nawożenie i podlewanie pomidorów

Pomidory podlewamy obficie raz w tygodniu, uważając na to aby nie polewać liści i owoców (sprzyja to rozprzestrzenianiu się chorób). W czasie suszy rośliny podlewamy częściej! Najwięcej wody rośliny potrzebują w czasie kwitnienia i w okresie zawiązywania owoców, jednak jej nadmiar powoduje pękanie.

Pomidory mają wysokie wymagania pokarmowe i wymagają regularnego zasilania. Aby wytworzyć 1 kg owoców, roślina pobiera 3,5–5 g azotu, 0,7–1 g fosforu, 7–8 g potasu, 4,5–5 g wapnia i 1–1,2 g magnezu (źródło: Agrosimex).

Nawożenie mineralne (sztuczne) rozpoczynamy 2-3 tygodnie po posadzeniu rozsady. Możemy wykorzystywać zarówno nawozy w płynie jak i granulowane (różnych producentów w dawkach i terminach podanych na opakowaniu). Podajemy przykładowe marki nawozów do pomidorów – Agrecol, Biopon, Compo, Green OK, Flormix, Fructus, Substral, Sumin, Target lub nawozy do warzyw – Florovit oraz bardzo popularna i często stosowana Azofoska.

Przed sadzeniem pomidorów na jesieni warto zastosować nawożenie organiczne (będące bogatym źródłem próchnicy). W tym celu miejsce gdzie będą rosły warto przekopać z dobrze rozłożonym kompostem lub przekompostowanym obornikiem (rok przed sadzeniem pomidorów). Można także wysiać rośliny na zielony nawóz, a później przekopać je z ziemią. W czasie wzrostu pomidorów rośliny nawozimy Biohumusem lub naturalną gnojówka z pokrzywy.

uprawa pomidorów w ogrodzie fot. Magyar Pixabay
Pomidory mają kruche pędy, dlatego też wysokie wymagają palikowania, fot. Magyar Pixabay

Uszczykiwanie pędów i liści

Aby pomidor nadmiernie się nie rozkrzewiał konieczne będzie uszczykiwanie zbędnych pędów. Najpopularniejsza metoda uprawy to prowadzenie na jeden pęd. Usuwamy wszystkie pędy boczne (wyrastające z kątów liści), pozostawiając jedynie pęd główny. Można pozostawić 2-3 pędy jednak wtedy owoce będą mniejsze. Gdy najniższe owoce będą miały 3 cm średnicy warto usunąć wszystkie dolne liście (poniżej owocującego grona).

Ogławianie i zbiór pomidorów

Pomidory uprawiane w gruncie (w zależności od odmiany) dojrzewają już od połowy lipca do września (a nawet dłużej) jednak im później dojrzewają tym gorzej się wybarwiają (w chłodzie).

Aby przyspieszyć dojrzewanie owoców pomidora pod koniec sierpnia rośliny ogławiamy – t.j. usuwamy wierzchołek pędu głównego (aby roślina już wyżej nie rosła). Pozostawiamy liście nad najwyższym kwitnącym gronem, aby mogły „wyżywić” dojrzewające owoce.

Zabieg ten pozwoli dorosnąć i dojrzeć wszystkim owocom przed nadejściem chłodów. Owoce zrywamy w miarę dojrzewania co 3-5 dni. Zbiór należy zakończyć przed pierwszymi przymrozkami, gdyż rośliny zamierają już przy lekkim przymrozku.

Choroby i szkodniki pomidorów

Wiele chorób i szkodników pomidorów pojawia się wtedy gdy rośliny mają niewłaściwe warunki (niezachowane zasady płodozmianu, słaba gleba, cień, nadmierne zagęszczenie, nadmierna wilgotność), są osłabione (uszkodzenia liści, susza, chłód) lub nieodpowiednio pielęgnowane (źle nawożone, podlewane zbyt obficie lub skąpo). W ciągu sezonu warto często obserwować rośliny i reagować szybko na pojawiające się objawy chorób lub występowanie szkodników.

Najczęściej pojawiającą się chorobą jest zaraza ziemniaka (objawy: brunatne plamy na liściach, więdnięcie i zamieranie całej rośliny, zwalczanie: Acrobat, Bravo, Miedzian) oraz mączniak prawdziwy (objawy: biały, mączysty nalot na liściach, zwalczanie: Bravo, Nimrod, Topsin). Pomidory atakowane są także przez szkodniki – np. mszyce (wygląd: niewielkie owady, występują gromadnie na najmłodszych pędach, zwalczanie: Fastac) lub przędziorki (wygląd: drobne „pajączki” tworzące delikatną pajęczynkę, zwalczanie: Talstar, Ortus).

odmiany pomidorów fot. brain Hirn Pixabay
odmiany pomidorów fot. brain Hirn Pixabay

Odmiany pomidorów

Wybór odmian pomidorów jest ogromny! Różnią się m.in. terminem owocowania, wysokością, kształtem i kolorem owoców oraz podatnością na choroby. W sprzedaży dostępnych jest kilkaset odmian wielu różnych producentów. Nasiona i gotową rozsadę pomidora można kupić w każdym sklepie ogrodniczym, a nawet na bazarze.

Wśród setek odmian można wyróżnić odmiany karłowe sztywno-łodygowe: 'Betalux', 'Jawor', 'Olka Polka', karłowe wiotko-łodygowe: 'Atol', 'Hubal', 'Kmicic', 'Lancet', 'Ondraszek', 'Poranek', 'Rumba Ożarowska', 'Talon', 'Ułan', średnio wysokie: 'Cherrola F1', wysokie: 'Faworyt', 'Gigant', 'Koralik', 'Krakus', 'Malinowy Henryka F1', 'Malinowy Olbrzym', 'Malinowy Ożarowski', 'Oxheart', 'Płomień', 'Złoty Ożarowski'.

 

Tekst: Redakcja zielonyOgrodek.pl, zdjęcie główne: Emilian Robert Vicol, Pixabay

 

TOP 10: Najczęściej czytane artykuły w 2016 roku

1. Uprawa i pielęgnacja borówki amerykańskiej
2. Przycinanie róż: Po co, jak i kiedy przycinać róże?
3. Przycinanie tui: Kiedy, jak i czym przycinać tuje?
4. Hortensja ogrodowa: Jak uprawiać hortensję w ogrodzie?
5. Kwiaty balkonowe światłolubne - na balkon południowy i zachodni
6. Mech na trawniku: Skąd się bierze i jak go zwalczać?
7. Wrzosy w doniczkach - uprawa i pielęgnacja
8. Uprawa pelargonii – jakie mają wymagania i jak je pielęgnować?
9. Nawożenie trawników: Kiedy i czym nawozić trawnik?
10. Nawożenie tui: Jak, czym i kiedy nawozić tuje?

 

Polecamy produkty ogrodnicze w sklepie internetowym Sadowniczy.pl

 

Pozostałe artykuły

uprawa ziół w ogrodzie i w doniczkach fot. Flora Dania
Niezłe ziółka: Uprawa ziół w ogrodzie i w doniczkach Zioła to zwykłe rośliny o niezwykłych właściwościach. Są nie tylko skarbnicą... więcej
wentylacja w pieczarkarni fot. ALNOR
Wentylacja w pieczarkarni Odpowiednia wentylacja ma za zadanie zapewnienie prawidłowego procesu wzrostu grzybów... więcej
samodzielna uprawa warzyw daje wiele radości fot. coco - Fotolia.com
Warzywnik: Moda na własne uprawy Choć założenie własnego warzywnika nie jest kosztowne, to wymaga dużego nakładu... więcej
owoce na przetwory fot. RitaE - Pixabay.com
Owoce z ogrodu najlepsze na PRZETWORY Sezon na owoce z ogrodu trwa jedynie przez kilka miesięcy w roku. Aby więc móc... więcej
co wysiewać na wiosnę fot. Vinod Pattar - Pixabay.com
WIOSENNE WYSIEWY: Co wysiewać w marcu i kwietniu? Wiosna to okres wzmożonych wysiewów – zarówno roślin ozdobnych jak i tych dających... więcej
uprawa warzyw fot. elenaiks - Pixabay.com
Uprawa warzyw: Co uprawiać w warzywniku? Jeśli w swoim ogrodzie oprócz pięknych kwiatów chcielibyśmy posiadać też zdrowe... więcej
zobacz wszystkie
Gardeners World
Mamy dla Ciebie prezent!
Zapisz się do bezpłatnego newslettera ZielonyOgrodek.pl i pobierz GRATIS elektroniczne wydanie Magazynu Gardeners' World Polska.
W naszym newsletterze znajdziesz:
  • artykuły o roślinach ogrodowych i doniczkowych,
  • reportaże z wizyt w ogrodach całego świata,
  • porady krok po kroku jak pielęgnować swój ogród,
  • gotowe projekty ogrodów,
  • informacje o nowych produktach, ofertach i promocjach.
Cień



Mamy problem... x
...blokujesz reklamy
Drogi czytelniku! Wszystkie dostarczane przez nasz serwis treści są darmowe. Aby tak mogło pozostać musimy wyświetlać na nim reklamy. Jeśli cenisz sobie naszą pracę i chcesz aby była ona dostępna dla Ciebie za darmo prosimy wyłącz program blokujący wyświetlanie reklam.
Barszcz Sosnowskiego - uwaga na letnie poparzenia!

W czasie letnich spacerów, szczególnie w słoneczne dni narażeni jesteśmy na ostre poparzenie skóry. Przyczyną może być kontakt z barszczem ...