Temat na czasie

Jesienna pielęgnacja trawnika. 12 rzeczy, które musisz zrobić przed zimą!
jesienna pielęgnacja trawnika fot. Pexels - Pixabay.com
Przeczytaj nasz jesienny trawnik w pytaniach i odpowiedziach, który powstał na podstawie pytań naszych czytelników. Dowiedz się, co zrobić by odpowiednio przygotować murawę do zbliżającej się zimy oraz jak rozwiązać najczęstsze problemy. Poznaj 12 rad na piękny i zdrowy jesienny trawnik.  

tydzień w ogrodzie   25-09 - 01-10

dalia ogrodowa, fot. Małgorzata Cuch
Pod koniec września z ogrodu wykopujemy rośliny cebulowe, bulwiaste i kłączowe, które nie zimują w gruncie (begonie bulwiaste, dalie, galtonie, ismeny, kanny, krokosmie, tygrysówki, mieczyki – podczas wykopywania ich liście ścinamy na wysokości kilku centymetrów ponad bulwą) ...
Na balkonie i tarasie dosadzamy w puste miejsca rośliny sezonowe, kwitnące jesienią np. chryzantemy. ...
Przesadzamy drzewa i krzewy iglaste np. tuje, cisy, świerki i sosny. Zdążą się zaaklimatyzować w nowym miejscu przed nadejściem przymrozków. ...
W sadzie zbieramy średnio wczesne odmiany jabłoni i gruszy oraz późne odmiany śliw i brzoskwiń. ...
Zbieramy obumarłe części roślin i opadające liście. Składamy je na pryzmie kompostowej, którą dokładnie przerzucamy. Ziemia kompostowa przyda nam się na jesieni. ...
zobacz wszystkie
Twój ogród / Warzywnik i sad / Artykuły /

NAWOŻENIE WARZYW: Jak, czym i kiedy nawozić uprawy warzyw?

Warzywa to grupa roślin, którą trzeba regularnie dokarmiać. To zapewni prawidłowy wzrost i uzyskanie wysokich plonów. Nie można jednak przesadzać, gdyż osiągnie się rezultat odwrotny od pożądanego. Jak więc właściwie nawozić warzywnik?

nawożene warzyw fot. Galinka - Fotolia.com

Poszczególne gatunki, rodziny lub grupy warzyw mają własne preferencje dotyczące składników pokarmowych. W produkcji na większą skalę zwraca się na to baczną uwagę. Ważne są nie tylko makro, ale także mikroelementy. Przykładowo w uprawie pomidorów istotną rolę odgrywa bor a cebuli – miedź. W przydomowym ogródku takie zindywidualizowanie nawożenia jest zbyt czasochłonne, często mało opłacalne, więc warzywa dokarmia się tymi samymi nawozami.

Jak nawozić warzywa?

Nowalijki
W okresie zimowym i wczesnowiosennym warzywa (nowalijki) nie powinny być intensywnie nawożone azotem. Zawarte w nawozach azotany przy małej ilości światła lub sztucznym oświetleniu nie są w pełni „przerabiane”. Część z nich zamienia się w szkodliwe dla człowieka azotyny.

Rotacja
Nawozy warto zmieniać, aby rośliny miały dostęp do różnych składników pokarmowych, w tym mikroelementów. Stosuj naprzemiennie nawozy mineralne zawierające różne pierwiastki lub mieszanki  oraz organiczne, które są cennym źródłem materii organicznej z której powstanie próchnica i milionów pożytecznych mikroorganizmów glebowych.

Przenawożenie
Czasem warzywa nie mogą pobrać składników pokarmowych z gleby, mimo dużej zasobności. Wpływ na to ma m.in. odczyn gleby (optymalny dla większości gatunków wynosi 6,0-7,5) oraz intensywność nawożenia. W przypadku przenawożenia niektóre składniki mogą się nawzajem unieczynniać - np. Ca i K (zbyt dużo wapnia utrudnia pobieranie potasu).

Gleby lekkie i ciężkie
Na glebach lekkich (piaszczystych) dawki nawozów mineralnych powinny być mniejsze niż w uprawie warzyw na cięższym podłożu. Intensywne nawożenie nie ma sensu, gdyż nadmiar składników pokarmowych zostanie szybko wypłukany. Lepiej nawozić mniej a częściej.

Uprawa po oborniku
W pierwszym roku po oborniku zaleca się uprawę warzyw, np. cebula, por, czosnek, seler, ogórek, papryka, oberżyna, rabarbar, szparag, zaś w drugim – warzywa kapustne, pietruszka, sałata, szpinak. W trzecim roku po zastosowaniu obornika można rozpocząć produkcję, m.in. fasoli, marchwi, czy buraka ćwikłowego. (źródło: sadyogrody.pl)

dorodne warzywa fot. Mark Valencia - Pixabay.com
fot. Mark Valencia - Pixabay.com
Aby Twoje warzywa były zdrowe i dorodne
stosuj naprzemiennie nawozy mineralne (aby uzupełnić niedobory pierwiastków) i organiczne (aby wzbogacić glebę w materię organiczną i pożyteczne mikroorganizmy).

Nawożenie warzyw: NAWOZY ORGANICZNE

Nawozy organiczne są w zdecydowanej większości w pełni bezpieczne dla roślin. Oprócz zwiększenia zawartości składników pokarmowych, poprawiają strukturę gleby, pojemność wodną i jednocześnie są źródłem próchnicy. Stosuje się je przed siewem lub po zbiorach warzyw. Te znajdujące się w formie stałej należy przekopać z podłożem. Nawozy są niejednorodne pod względem składu, ale powoli uwalniają „dobroczynne” pierwiastki.

Obornik – to najpopularniejszy nawóz organiczny stosowany w warzywniaku. Należy go używać, gdy jest w pełni przefermentowany. Gleby lekkie nawozi się co 2-3 lata (najlepiej wiosną), ciężkie co 3-5lata (optymalnie jesienią).

Obornik koński – zawiera znaczną ilość substancji pokarmowych. To nawóz „gorący” - ogrzewający podłoże. Jest polecany do różnych grup warzyw uprawianych na glebach ciężkich. Można go wykorzystywać jako warstwę ocieplającą podłoże w inspekcie.

Obornik bydlęcy – w przeciwieństwie do końskiego zaleca się go wykorzystywać na glebach lekkich. Polepsza strukturę podłoża, pomaga utrzymać wodę i składniki pokarmowe. Jest bogaty w potas.

Ptasie odchody – to bardzo silny nawóz, który należy stosować w dużym rozcieńczeniu. Nadmierne stężenie może doprowadzić do poparzenia korzeni. Jednocześnie jest to dobry dodatek do kompostu.

Nawozy zielone – w warzywniaku najczęściej wykorzystuje się jako przedplon lub poplon. To niezbędny element w trybie zmianowania, pozwalający na „odpoczynek” gleby. Jako nawozy zielone stosuje się rośliny motylkowe (np.: koniczynę) lub fitosanitarne (np.: żyto).

Kompost – w pełni przefermentowany kompost można stosować w warzywniaku jako słabo działający nawóz, poprawiający jakość gleby. Kompost lekko przerobiony może być dobrą ściółką, ograniczającą zachwaszczenie.

nawożenie warzyw fot. salvija - Fotolia.com
fot. salvija - Fotolia.com
Zanim zastosujesz nawozy mineralne,
oddaj próbkę gleby do analizy, aby poznać jej skład.
Nie stosuj nawozów, jeśli nie są potrzebne!

Nawożenie warzyw: NAWOZY MINERALNE

Nawozy wapniowe

Wykorzystuje się je głównie do zmiany odczynu gleby (odchwaszczania). Dawki zależą od zmierzonego bieżącego pH, rodzaju gleby (lekka - ciężka) oraz zawartości CaO w danym nawozie. Najczęściej wynoszą 1-8kg/10m². Wymagają dokładnego wymieszania z glebą – najlepiej w okresie późnoletnim lub jesiennym. Nawozy tlenkowe stosuje się na glebach ciężkich – co najmniej na 3 tygodnie przed planowanym siewem.

Wapno magnezowo-tlenkowe – to szybko działający nawóz. Zaleca się go stosować na glebach ciężkich, w tym ubogich w magnez.

Kreda nawozowa, dolomit rolniczy, wapniak mielony – nawozy działają wolniej i są bezpieczniejsze w stosowaniu. Można ich używać także na glebach lekkich.

Nawozy azotowe

Stosuje się je wiosną oraz latem do przyśpieszania wzrostu roślin – zwiększania „zielonej masy”. Dzięki nim można osiągnąć wyższy plon. Nie można jednak przesadzać, gdyż w nadmiernej ilości zamieniają się w szkodliwe azotyny i w dodatku powodują zasolenie podłoża. Rośliny o krótkim okresie wegetacyjnym (np.: sałata, kalarepa), powinny być dokarmiane ostrożnie, gdyż duże dawki azotu psują ich smak. Nawozy azotowe są dostępne w formie amonowej (wolno wypłukiwane), azotanowej (łatwo rozpuszczalne w wodzie i szybko wypłukiwane) oraz amidowej (silnie wiązane – i wolno wypłukiwane).

Siarczan amonu – stosuje się go przed rozpoczęciem wegetacji warzyw. Wymaga wymieszania z podłożem. Nawóz zakwasza glebę – wykorzystuje się go do zmiany odczynu.

Mocznik – to uniwersalny nawóz, często stosowany dolistnie. Podobnie jak siarczan powoduje zakwaszenie podłoża.

Saletra amonowa – stosuje się ją przed jak i po zakończeniu wegetacji warzyw. Zakwasza glebę. Trzeba ją wymieszać z podłożem.

Saletra wapniowa – nawóz do stosowania w okresie wegetacji. Nie wymaga wymieszania z podłożem.

Saletrzak magnezowy – to nawóz saletrzano-amonowy o uniwersalnym zastosowaniu. Wymaga wymieszania gleby. Nie ma wpływu na jej odczyn.

warzywa z ogrodu fot. mobi99 - Pixabay.com
fot. mobi99 - Pixabay.com
Postaw na różnorodność - uprawiaj obok siebie różne gatunki warzyw i ziół. Przestrzegaj zasad płodozmianu, aby uniknąć chorób i wykorzystać jak najlepiej żyzność gleby.

Nawozy fosforowe

Wpływają na proces ukorzeniania warzyw, dlatego warto stosować je na końcu lub na samym początku okresu wegetacyjnego. Nie można mieszać ich z nawozami wapniowymi, gdyż wzajemnie się unieczynniają.

Superfosfat podwójny – to nawóz rozpuszczalny w wodzie, nadający się do uprawy warzyw.

Superfostat potrójny, granulowany, borowany – stosuje się go wczesną wiosną. Polecany przy uprawie warzyw wrażliwych na niedobór boru – np.: pomidorów.

Nawozy potasowe

Nawozy potasowe zwiększają m.in. odporność roślin na choroby i szkodniki. Łatwo rozpuszczają się wodzie i są szybko pobierane przez rośliny.

Saletra potasowa – do stosowania pogłownego, doskonałe uzupełnienie gotowych mieszanek wieloskładnikowych szczególnie w okresach maksymalnego zapotrzebowania na azot i potas.

Siarczan potasu – uniwersalny nawóz, przydatny przy nawożeniu warzyw, jest granulowany, co ułatwia stosowanie. Całkowicie rozpuszczalny w wodzie, dzięki czemu potas i siarka są dobrze przyswajalne przez rośliny.

Wymagania pokarmowe (NPK) warzyw

Gatunek Azot N Fosfor P / potas K
Kalafior Bardzo wysokie Bardzo wysokie
Brokuł Bardzo wysokie Bardzo wysokie
Ogórek Średnie Wysokie
Sałata Niskie Średnie
Bób Średnie Średnie
Pietruszka Średnie Średnie
Rzodkiewka Niskie Niskie / Wysokie
Marchew Średnie Średnie
Kapusta Średnie Wysokie
Burak Średnie Wysokie
Papryka Wysokie Wysokie
Pomidor Wysokie Wysokie

Bezpośrednia uprawa po sobie gatunków o dużych wymaganiach pokarmowych może doprowadzić do nadmiernego wyczerpania składników mineralnych z gleby.

Tekst: Michał Mazik, zdjęcie tytułowe: Galinka - Fotolia.com

Zobacz też:

 

Polecamy produkty ogrodnicze w sklepie internetowym Sadowniczy.pl

Pozostałe artykuły

uprawa drzew owocowych w ogrodzie fot. ajlatan - Fotolia.com
Uprawa drzew owocowych. OWOCE z własnego sadu Samodzielna uprawa roślin sadowniczych to świetny sposób na smaczne i zdrowe owoce... więcej
czarny bez w ogrodzie fot. Anemone123 - Pixabay.com
Dziki BEZ CZARNY w ogrodzie. Uprawa i przepisy na przetwory Bez czarny to dość pospolita roślina i niestety niedoceniana. Rzadko jest sadzony... więcej
uprawa ziemniaków fot. Jai79 - Pixabay.com
Uprawa ziemniaków na działce Samodzielna uprawa ziemniaków nie jest trudna i uda się nawet na działce i w przydomowym... więcej
Zioła ogrodowe o właściwościach prozdrowotnych fot. Monika Baechler - Pixabay.com
Zioła ogrodowe o właściwościach odchudzających, odtruwających i oczyszczających Oprócz kwiatów, warzyw i owoców, w każdym ogrodzie powinny znaleźć się także... więcej
zdrowe warzywa z ogrodu fot. congerdesign - Pixabay.com
Zdrowe warzywa z własnej uprawy Warto przyjrzeć się nieco bliżej plonom z naszego warzywnika i dowiedzieć się,... więcej
zimowe warzywa fot. domeckopol - Pixabay.com
Warzywa na późny zbiór. Co uprawiać, kiedy wysiewać i zbierać? Jak przedłużyć zbiory z warzywnika o kilka miesięcy? Wystarczy tylko posadzić... więcej
zobacz wszystkie
Gardeners World
Mamy dla Ciebie prezent!
Zapisz się do bezpłatnego newslettera ZielonyOgrodek.pl i pobierz GRATIS elektroniczne wydanie Magazynu Gardeners' World Polska.
W naszym newsletterze znajdziesz:
  • artykuły o roślinach ogrodowych i doniczkowych,
  • reportaże z wizyt w ogrodach całego świata,
  • porady krok po kroku jak pielęgnować swój ogród,
  • gotowe projekty ogrodów,
  • informacje o nowych produktach, ofertach i promocjach.
Cień



Mamy problem... x
...blokujesz reklamy
Drogi czytelniku! Wszystkie dostarczane przez nasz serwis treści są darmowe. Aby tak mogło pozostać musimy wyświetlać na nim reklamy. Jeśli cenisz sobie naszą pracę i chcesz aby była ona dostępna dla Ciebie za darmo prosimy wyłącz program blokujący wyświetlanie reklam.
LAZANIA z cebulek... kwiatowych. Posadź wiosenną kompozycję w doniczce

Jesienią pomyśl o wiośnie! Już teraz stwórz wiosenną kompozycję z roślin cebulowych w doniczce, która już za kilka miesięcy będzie ...