Jeśli projekt ogrodu zleciliśmy architektowi krajobrazu, on zajmie się doborem roślin do ogrodu. Jeśli chcemy je wybierać sami, powinniśmy poznać wymagania poszczególnych gatunków. Do każdych warunków można dobrać odpowiednie rośliny wieloletnie - drzewa i krzewy liściaste i iglaste, pnącza oraz byliny, a także uprawiane z siewu: rośliny jednoroczne i dwuletnie. Pamiętajmy, że ozdobą roślin są nie tylko kwiaty, ale również soczystozielone lub barwne liście czy ciekawy pokrój.
|
|
|
|
Serduszka okazała (Dicentra spectabilis) to długowieczna bylina sadzona w półcieniu, która wyróżnia się oryginalnymi kwiatami. Zdobią one roślinę w maju i w czerwcu
Zdjęcie pochodzi z konkursu Home Sweet Home 2 (fot. Gośka)
|
Azalia wielkokwiatowa (Rhododendron) to piękny krzew o niewielkich wymaganiach siedliskowych. Dobrze rośnie w półcieniu i jest odporna na mróz. Jak wszystkie rośliny wrzosowate preferuje glebę kwaśną, przepuszczalną, pokrytą warstwą ściółki
fot. Praktiker
|
Jodła koreańska (Abies koreana) to wolno rosnące drzewo (3 – 4 m wys.) o pokroju szerokostożkowym. Doskonałe do niewielkiego ogrodu. Wymaga gleby żyznej i wilgotnej. Charakterystyczne są jego niebieskofioletowe
szyszki, które występują nawet na młodych okazach
Zdjęcie pochodzi z konkursu Home Sweet Home 2 (fot. jerry)
|
Warunki siedliskowe roślin do ogrodu
Niektóre rośliny mają niewielkie wymagania siedliskowe i dobrze rosną niemal w każdych warunkach (tab. 1), jednak większość gatunków najlepiej rozwija się w miejscach o określonym typie gleby czy nasłonecznienia. Rośliny wyszukiwane w katalogach lub szkółkach powinno się więc dobierać odpowiednio do warunków występujących w tej części ogrodu, w której mają zostać posadzone.
Nasłonecznienie
Rośliny mają różne preferencje co do nasłonecznienia: niektóre dobrze rosną tylko w pełnym słońcu, inne - gdy przez część dnia są lekko zacienione, a tylko nieliczne znoszą silne zacienienie. Większość iglaków doskonale znosi silne słońce, tak samo jak wiele bylin, np. aster alpejski, trojeść bulwiasta, zawilec wielkokwiatowy, i niektóre pnącza: glicynia chińska, milin amerykański, rdestówka Auberta. W głębokim cieniu poradzą sobie: krzewy - cis pospolity ‘Fastigiata', mahonia pospolita, śnieguliczka Doorenbosa, byliny - fiołek wonny, funkia Fortune’a, konwalia majowa, pnącza - bluszcz pospolity, hortensja pnąca, kokornak wielkolistny.
Rodzaj gleby
Dla wzrostu roślin istotna jest struktura gleby - proporcja cząstek organicznych i mineralnych oraz jej odczyn (dla wielu gatunków optymalnym odczynem pH jest 6 - 6,5 - lekko kwaśny).
Do ogrodu warto wybrać rośliny naturalnie występujące na działce i w jej otoczeniu: można być pewnym, że odpowiada im gleba, wilgotność i inne warunki siedliskowe, więc łatwo się przyjmą i będą dobrze rosły nawet bez specjalnej pielęgnacji. Będą się też dobrze komponować z otaczającym krajobrazem.
Klimat
Wybierając rośliny, trzeba uwzględnić też to, czy miejsce jest zaciszne, czy narażone na silny wiatr oraz jaka temperatura występuje w okresach zimowych.
Klimat w Polsce nie jest jednorodny. Na wschodzie i północnym wschodzie kraju oraz w rejonach podgórskich i w niższych partiach gór jest on bardziej surowy niż w zachodniej Polsce. W miejscach osłoniętych zwartą ścianą lasu, żywopłotem lub murem czy w miejscach o ekspozycji południowej tworzy się cieplejszy mikroklimat, a więc dobre warunki rozwoju dla roślin wrażliwych na niską temperaturę czy mroźny wiatr. Niektóre rośliny (cyprysiki, jałowiec łuskowy, jodła szlachetna) mogą być z powodzeniem uprawiane tylko w zachodniej i środkowej części kraju oraz tam, gdzie panuje cieplejszy mikroklimat.
Do dużych miast polecane są rośliny odporne na zanieczyszczenia powietrza. Doskonale sprawdzą się następujące drzewa i krzewy: brzoza brodawkowata, dereń biały, irga błyszcząca, jarząb szwedzki, modrzew europejski.
|
|
|
|
Bieluń (Datura) to roślina, która posadzona w donicy, może zdobić taras lub ogród. Imponujące są jej kielichowate kwiaty o długości kilkunastu centymetrów, które zdobią krzew od wiosny do późnej jesieni. Roślina potrzebuje miejsca słonecznego i zacisznego, fot. Praktiker
|
Niecierpek (Impatiens) to roślina jednoroczna, która bardzo obficie kwitnie. Doskonała do półcienia Ma wiele ciekawych odmian o różnych kolorach kwiatów. Niektóre gatunki niecierpka (balsamina, gruczołkowaty, nowogwinejski, sułtański) można uprawiać na rabatach
fot. Praktiker
|
Nasturcja większa (Tropaeolum majus) to jednoroczne pnącze kwitnące od lipca do września. Długie pędy płożą się lub wspinają po podporach. Roślina preferuje miejsca słoneczne o ubogiej glebie piaszczystogliniastej, dlatego jego nawożenie nie jest konieczne, fot. A. Grąziewicz
|
Wielkość ogrodu
Wybierając drzewa i krzewy, powinniśmy uwzględniać wymiary, jakie osiągają po 10 - 30 latach.
Do małego ogrodu powinno się wybierać gatunki drzew i krzewów, które w stanie dorosłym nie osiągają wielkich rozmiarów, by go zbytnio nie zacieniły (tab. 3). Lepiej nie zakładać, że silnie rosnące drzewo czy krzew będzie się przycinać lub wręcz po latach się wytnie, bo coroczne przycinanie jest pracochłonne i kłopotliwe, a na wycięcie drzewa czy krzewu, nawet na własnej działce, trzeba uzyskać zezwolenie (bez tego można wycinać jedynie drzewa i krzewy owocowe). Również rośliny zielne warto dobierać spośród gatunków mało ekspansywnych.
W dużym ogrodzie można posadzić kilka drzew, które po latach osiągną pokaźne rozmiary (tab. 4). Zanim się rozrosną, można obsadzić ogród bylinami okrywowymi, które przez rozłogi i kłącza szybko opanowują teren.
Małgorzata Cuch
