Temat na czasie

Choinka w doniczce. Jak wybrać i pielęgnować?
choinka w doniczce fot. gpointstudio - Fotolia.com
Wiele osób rezygnuje z zakupu ciętej choinki na Święta, gdyż nie chce niszczyć pięknych, naturalnych drzewek. Poza tym, żywe drzewka to coroczny wydatek, w przeciwieństwie do wieloletnich dekoracji z tworzywa sztucznego. Choinka w doniczce to "złoty środek" - będzie żywą bożonarodzeniową dekoracją, a później ozdobą działki lub ogrodu.  

tydzień w ogrodzie   11-12 - 17-12

iglaki zima, fot. Bethany Carlson, SXC
Podlewajmy zimozielone krzewy. Jest to bardzo ważne, ponieważ także zimą przez ich liście odparowuje woda, co naraża rośliny na uschnięcie (pamiętajmy jednak, by nie podlewać roślin ogrodowych podczas mrozów) ...
Krzewy zimozielone warto osłonić na zimę siatkami cieniującymi, które nie przepuszczają promieniowania UV i chronią przed wiatrem. Cieniowanie jest bardzo istotnym zabiegiem, ponieważ z powierzchni liści podczas silnego nasłonecznienia wyparowuje woda, a zamarznięta ziemia uniemożliwia roślinie uzupełnianie jej braku ...
Pamiętajmy, aby przed zimą wyczyścić i zakonserwować narzędzia ogrodnicze. Metalowe części warto zabezpieczyć smarem lub preparatem do konserwacji metalu. Narzędzia wygodnie jest przechowywać na specjalnych wieszakach lub stojakach. Miejsce to powinno być zabezpieczone przed wilgocią ...
Poinsecję można kupić już na początku grudnia - będzie wtedy przez kilka tygodni przypominać nam o zbliżających się Świętach. ...
Gdy zima za oknem na naszych parapetach zaczynają kwitnąć kaktusy - grudniki, raczki, zygokaktusy i kaktusy bożonarodzeniowe. Wszystkie te nazwy odnoszą się do jednej rośliny - schlumbergery. ...
zobacz wszystkie
Twój ogród / Pielęgnacja i ochrona / Artykuły /

CHOROBY RÓŻ: Rozpoznawanie i zwalczanie

Ochrona róż przed chorobami nie jest łatwa! Rośliny są dość kapryśne, wymagają zapewnienia dobrych warunków i starannej opieki. Nawet pomimo troskliwej pielęgnacji róże mogą chorować, szczególnie w ciepłe, deszczowe lata. Dowiedz się jak wyglądają najczęstsze choroby róż oraz jak i czym je zwalczać.

choroby róż fot. NinaMalyna - Fotolia.com

Ochrona róż przed chorobami

Róże nie bez przyczyny uchodzą za królowe wśród kwiatów. Odpowiednio pielęgnowane są ozdobą każdego ogrodu – niezależnie od stylu urządzania. Rośliny wymagają jednak zapewnienia dobrych warunków świetlno-glebowych i systematycznej opieki. Bardzo ważną rolę pełnią zabiegi ochronne – szczególnie przed chorobami grzybowymi i fizjologicznymi. Najważniejsza w ich przypadku jest profilaktyka – działania doraźne są bowiem mało skuteczne i prowadzą jedynie do ograniczania szkód. Jakie działania wykonywać, aby zminimalizować ryzyko wystąpienia chorób?

  • uprawa odmian odpornych na dany patogen;
  • sadzenie roślin w odpowiedniej rozstawie (nie za gęsto);
  • unikanie uprawy na glebach podmokłych lub okresowo zalewanych;
  • ochrona roślin przed nadejściem zimy (kopczykowanie i okrywanie);
  • zaprzestanie nawożenie późnym latem (szczególnie azotem);
  • cięcie dostosowane do grupy roślin bądź gatunku;
  • ograniczenie zwilżania krzewów podczas podlewania;
  • stosowanie środków stymulujących odporność roślin (np.: Biochikol);
  • przemienne stosowanie fungicydów (aby patogen nie uodpornił się na substancje aktywne).

Choroby róż – objawy i zwalczanie

mączniak prawdziwy róży fot. Scott Nelson - Flickr
mączniak prawdziwy róży fot. Scott Nelson Flickr / CC BY 2.0

Mączniak prawdziwy

Objawy: Choroba grzybowa objawia się występowaniem białego nalotu na roślinie. Początkowo atakuje młode, rozwijające się liście. Później jest szczególnie widoczna na starych liściach i pędach. Na liściach nalot występuje na górnej stronie, na dolnej – brak nalotu. Ponadto górna strona blaszki liściowej może przebarwiać się na czerwono. Brak plam na liściach. Po pewnym czasie porażone liście ulegają deformacji i opadają.
Przyczyny: Do infekcji dochodzi w czasie długo utrzymującej się ciepłej, ale deszczowej pogody. Pośrednio do jej występowania przyczynia się nieodpowiednia pielęgnacja – nadmierne podlewanie, zraszanie roślin i zbyt gęste sadzenie.
Zapobieganie i zwalczanie: Krzewy najlepiej opryskiwać profilaktycznie okresie przedwiosennym – jeszcze przed rozwojem liści. Najczęściej stosuje się uniwersalny Miedzian (2-3 krotnie w ciągu 10 dni). Ponadto warto wykorzystywać gnojówki ze skrzypu, pokrzywy i czosnku. Stare, opadłe liście powinno się grabić i palić. Po wystąpieniu objawów rośliny opryskiwać krzewy kilkakrotnie, w odstępach co kilka dni preparatami: Bravo, Discus, Score, Tiotar, Topsin.

Mączniak rzekomy

Objawy: Początkowo choroba objawia się występowaniem jasnożółtych, nieregularnych plam na liściach. W największym stopniu dotyka górne liście, zwłaszcza w miejscach pomiędzy nerwami. Z biegiem czasu plamy mogą powiększać się i czerwienieją. Natomiast na dolnej stronie blaszki liściowej tworzy się biała, puszysta grzybnia, brak nalotu na górnej stronie. Porażone liście opadają. Mączniak rzekomy może atakować także pędy i kwiaty.
Przyczyny: Chorobie sprzyja wilgotna pogoda, słabo przewiewne stanowiska i uprawa odmian mało odpornych na grzyba. Dodatkowo często występuje na różach, które uprawiane są na glebach ciężkich, zbitych, nieprzepuszczalnych.
Zapobieganie i zwalczanie: Walka z chorobą wygląda podobnie jak w przypadku mączniaka prawdziwego – m.in. zaleca się stosowanie Miedzianu w okresie bezlistnym. Porażone pędy wycinać i palić. Po wystąpieniu pierwszych objawów rośliny opryskiwać kilkukrotnie co 7-10 dni, stosując fungicydy przemiennie - np. Baymat, Bravo, Discus, Score, Tiotar.

czarna plamistość róży fot. Public Domain Wikimedia Commons
czarna plamistość róży fot. Public Domain / Wikimedia Commons

Czarna plamistość liści róży

Objawy: Uchodzi za najgroźniejszą chorobę w tej grupie roślin. Początkowo objawia się występowaniem jasnobrązowych plam. Później porażone miejsca czernieją a ich obrzeża żółkną. Liście opadają masowo. Roślina w okresie jesiennym bywa pozbawiana większości liści. Wtedy wytwarza dużą ilość nowych, niezdrewniałych, słabych pędów, które nie są przygotowane do nadejścia zimy i przemarzają. Patogen zimuje w pozostawionych pędach i liściach.
Przyczyny: Jedną z przyczyn jest umiarkowana pogoda (15-27ºC). Większe upały hamują rozwój grzyba. Do występowania plamistości przyczynia się także moczenie roślin i uprawa odmian nieodpornych na grzyba.
Zapobieganie i zwalczanie: Porażone liście i pędy należy usuwać. W okresie bezlistnym róże zaleca się potraktować profilaktycznie fungicydem (Miedzian, Biosept, Baymat). Zabiegi wykonuje się 3-4 krotnie w ciągu 10 dni. Ponadto przez cały okres wegetacyjny warto wykonywać opryskiwanie ekologicznymi preparatami – np.: ze skrzypu i pokrzywy. Nie można dopuszczać do zachwaszczenia róż. Należy stosować nawozy wieloskładnikowe – najlepiej wolnodziałające. Po wystąpieniu objawów krzewy opryskiwać kilkakrotnie co 7-10 dni preparatami: Bravo, Discus, Score, Tiotar.

rdza róży fot. Cec-clp CC0 Wikimedia Commons
rdza róży fot. Cec-clp / CC0 / Wikimedia Commons

Rdza róży

Objawy: na zewnętrznej stronie liści występują pomarańczowe plamy. Na dolnej stronie natomiast tworzą się gęste skupiska grzybów – rdzawe grudki. Choroba poraża większą część liści, które ulegają deformacji, stopniowo zasychają i opadają. Porażeniu ulegają także pędy. Występowanie rdzy nasila się wiosną – w kwietniu i maju. Grzyb zimuje na pędach i opadłych liściach.
Przyczyny: Rdza najczęściej atakuje okazy uprawiane na glebach ciężkich, podmokłych i ubogich.
Zapobieganie i zwalczanie: Należy unikać miejsc mało przewiewnych i sadzenia w podłożach słabej jakości. Porażone liście należy usuwać i palić. Po zauważeniu pierwszych stosuje się preparaty grzybobójcze: Bravo, Dithane NeoTec, Score. Zabiegi powtarzać wielokrotnie co 7-10 dni,. Szczególną uwagę podczas opryskiwania należy poświęcić dolnej stronie blaszek liściowych.

antraknoza róży fot. AfroBrazilian CC BY-SA 3.0 Wikimedia Commons
antraknoza róży fot. Sphaceloma rosarum / AfroBrazilian / CC BY-SA 3.0 / Wikimedia

Antraknoza

Objawy: Początkowo objawia się więdnięciem pojedynczych pędów. Na ich powierzchni pojawiają się podłużne, szarobrązowe plamy. Na porażonych pędach liście żółkną i brunatnieją. Pędy w miejscach nekroz łatwo się wyłamują.
Przyczyny
: Chorobie sprzyja upalna pogoda przy zachowaniu dużej wilgotności powietrza. Często pojawia się przy rozmnażaniu wegetatywnym róż – ukorzenianiu sadzonek zielnych.
Zapobieganie i zwalczanie: Porażone sadzonki należy palić. Jeśli szybko zauważyło się objawy chorobotwórcze – pomóc może zastosowanie fungicydów (Bravo, Topsin).

Werticilioza

Objawy: Choroba prowadzi do brązowienia pędów i zamierania począwszy od wierzchołków. Liście więdną, żółknieją i opadają. Grzyb przerasta pędy od środka i powoduje zablokowanie naczyń. Można to zobaczyć na przekroju pędu – widoczne są zdrewnienia. W rezultacie mocno osłabiony krzew po kilku sezonach zamiera.
Przyczyny: Grzyb najczęściej pojawia się w drugiej połowie lata w czasie wilgotnej pogody lub po niewłaściwych zabiegach pielęgnacyjnych.
Zapobieganie i zwalczanie: Porażone pędy należy wycinać i palić (czasem całe krzewy). Miejsca po cięciu powinno się smarować preparatem przeciwgrzybowym (np.: Funabenem). Opadłe liście należy usuwać. Rośliny można profilaktycznie podlewać rozcieńczonymi gnojówkami, np.: z czosnku.

Szara pleśń

Objawy: Początkowo ma postać wodnistych plam na płatkach kwiatów. Z biegiem czasu plamy powiększają się. W czasie wilgotnej pogody w ich miejscu może pojawiać się mączysty, pylisty, szarawy nalot. Choroba dotyka także pędy, które brunatnieją i zamierają. Szara pleśń może zniszczyć róże całkowicie.
Przyczyny: Chorobie sprzyjają częste opady deszczu i duża wilgotność (powietrza i podłoża). Pośrednio wpływa na to także osłabienie roślin na wskutek mrozów lub nieprawidłowego cięcia.
Zapobieganie i zwalczanie: Porażone pąki (oraz inne fragmenty roślin) należy usuwać i palić. Krzewy należy sadzić w przewiewnym, ale nie chłodnym miejscu. W okresie bezlistnym zaleca się stosować środki grzybobójcze (Kaptan Zawiesinowy, Teldor). Po wystąpieniu objawów krzewy opryskać preparatem: Bravo lub Topsin.



Tekst: Michał Mazik, zdjęcie tytułowe: © NinaMalyna - Fotolia.com

Zobacz też:


Pozostałe artykuły

jak zbadać pH gleby fot. Jürgen Fälchle - Fotolia.com
Jak sprawdzić odczyn PH GLEBY? Badanie odczynu gleby w ogrodzie jest bardzo szybkie, proste i tanie. Nie potrzebne... więcej
wapno ogrodowe fot. henryn0580 - Fotolia.com
WAPNO OGRODNICZE. Po co, kiedy i jak stosować? Wapno ogrodnicze ma szerokie zastosowanie w pielęgnacji roślin. Nie tylko służy... więcej
jak wykorzystać skorupki jajek w ogrodzie fot. Juanita Mulder - Pixabay.com
Wykorzystaj skorupki jajek - nie tylko do nawożenia roślin Nie wyrzucaj skorupek jajek do śmietnika! Wykorzystaj je do pielęgnacji roślin.... więcej
piękna lawenda fot. John BIAN - Pixabay.com
Wiosenne i letnie cięcie lawendy. Jak, kiedy i po co przycinać lawendę? Tylko regularnie przycinana lawenda stworzy gęste, kwitnące poduchy. Zaniechanie... więcej
liście na ziemi fot. egonkling - Pixabay.com
ZIEMIA LIŚCIOWA. Wykorzystaj opadłe liście i zrób z nich cenne podłoże do uprawy Nie traktuj opadłych liści jak śmieci! Wykorzystaj je i stwórz z nich ziemię... więcej
Dlaczego warto nawozić jesienią? Wiele osób kojarzy nawożenie roślin tylko z okresem wiosenno - letnim. Niewielu... więcej
zobacz wszystkie
Gardeners World
Mamy dla Ciebie prezent!
Zapisz się do bezpłatnego newslettera ZielonyOgrodek.pl i pobierz GRATIS elektroniczne wydanie Magazynu Gardeners' World Polska.
W naszym newsletterze znajdziesz:
  • artykuły o roślinach ogrodowych i doniczkowych,
  • reportaże z wizyt w ogrodach całego świata,
  • porady krok po kroku jak pielęgnować swój ogród,
  • gotowe projekty ogrodów,
  • informacje o nowych produktach, ofertach i promocjach.
Cień



Świerk, jodła czy sosna? Jaką CHOINKĘ wybrać na Boże Narodzenie?

Co roku przed świętami Bożego Narodzenia zadajemy sobie pytanie: świerk, jodła czy sosna? Może poniższy tekst pozwoli Ci znaleźć odpowiedź. ...