Temat na czasie

ZIMOWANIE PELARGONII.­ Jak przechowywać kwiaty balkonowe przez zimę?
zimowanie pelargonii fot. Moja Pelargonia
Koniec sezonu nie musi oznaczać końca dla kwitnących pelargonii. Stosując się do kilku zaleceń można je łatwo przezimować. Potrzebne jest jednak chłodne i jasne pomieszczenie i trochę cierpliwości. Dowiedz się, jak przechowywać pelargonie przez zimę, by w kolejnym sezonie cieszyć się ich urodą.  

tydzień w ogrodzie   20-11 - 26-11

kompostownik, fot. Euro-Matex
Pod koronami drzew i krzewów warto rozprowadzić dojrzały kompost. Jest to uniwersalny nawóz do stosowania jesienią, można nim nawozić do końca listopada ...
Po pierwszych przymrozkach, zanim ziemia w ogrodzie zamarznie, trzeba zabezpieczyć rośliny wrażliwe na mróz. Wokół bylin, które mogą przemarznąć pokryjmy glebę korą, liśćmi lub obornikiem (ściółkowanie zapobiega wahaniom temperatury w glebie i sprzyja utrzymaniu jej wilgotności). Rośliny można także okrywać gałązkami sosnowymi lub świerkowymi ...
Przykryjmy miejsca, gdzie we wrześniu lub październiku zostały posadzone cebulki roślin kwitnących wiosną. Najlepsza do tego celu będzie kora lub torf (warstwa grubości 2–4-cm), gałązki świerkowe, suche liście lub słoma ...
Z trawnika należy systematycznie usuwać opadające liście. W tym celu możemy użyć miotłograbi o miękkich, sprężystych zębach lub odkurzacza ogrodowego (elektrycznego lub spalinowego), który zasysa liście, ściętą trawę, szyszki, gałązki i inne resztki roślinne. Odkurzacza można także używać jako dmuchawy usuwającej śmiecie z miejsc trudno dostępnych ...
Kolumnowe odmiany iglaków trzeba szczelnie obwiązać sznurkiem a bardziej wrażliwe odmiany owinąć agrowłókniną, aby ciężar śniegu nie wyłamał gałązek. ...
zobacz wszystkie

Artykuły



czarny bez w ogrodzie fot. Anemone123 - Pixabay.com
Dziki BEZ CZARNY w ogrodzie. Uprawa i przepisy na przetworyBez czarny to dość pospolita roślina i niestety niedoceniana. Rzadko jest sadzony w ogrodzie, a szkoda,...więcej
uprawa ziemniaków fot. Jai79 - Pixabay.com
Uprawa ziemniaków na działceSamodzielna uprawa ziemniaków nie jest trudna i uda się nawet na działce i w przydomowym ogródku....więcej
uprawa drzew owocowych w ogrodzie fot. ajlatan - Fotolia.com
Uprawa drzew owocowych. OWOCE z własnego saduSamodzielna uprawa roślin sadowniczych to świetny sposób na smaczne i zdrowe owoce z pewnego źródła. Wystarczy tylko kilka wskazówek, by nawet początkujący mógł z łatwością założyć własny mały sad. Jesień to doskonały czas na sadzenie drzewek, bo podczas chłodnej i wilgotnej pogody...więcej
zobacz wszystkie

Projekty

Ogród do odpoczynku z małą uprawą warzyw
Projekt ogrodu: Duży ogród wypoczynkowy z małą uprawą warzywW ogrodzie położono nacisk na zapewnienie miejsca do uprawy ulubionych warzyw i krzewów owocowych, pozostawiając jednak odrobinę przestrzeni na wypoczynek, dzięki czemu ogród ten łączy funkcję użytkową i wypoczynkową. więcej
Projekt ogrodu: Ogród z sadem i warzywnikiemProjekt koncepcyjny ogrodu o powierzchni 900 m2. Projekt obejmuje niewielki sad oraz ogród warzywny obok domu i roślin ozdobnych oraz elementów architektury ogrodowej. więcej
Projekt ogrodu o powierzchni 900 m2
Projekt ogrodu: Ogród na planie litery LZałożenia: Działka na planie litery L o powierzchni 1500 m2. Usytuowana przy mało ruchliwej ulicy, w sąsiedztwie domków jedno- i wielorodzinnych. Planowany ogród powinien mieć miejsce do uprawy różnorodnych warzyw. Mile widziany byłby mały stawek, w którym można hodować rybki. więcej
Ogród na planie litery L
Projekt ogrodu: Geometryczne ramy trzech przedogródków w zabudowie szeregowejPropozycja rozwiązania przestrzeni przedogródków opiera się na rysunku szachownicowym. Linearny podział wyznaczają granitowe płyty, które oddzielone są od siebie kwaterami wypełnionymi naprzemiennie jasnymi otoczakami i żurawką, rośliną charakteryzującą się wysoko wypiętrzonymi w stosunku do liści kwiatostanami. więcej
Geometryczne ramy
zobacz wszystkie

Porady

zobacz wszystkie

POMIDORY W OGRODZIE. Uprawa pomidorów w gruncie

Pomidor jest jednym z najpopularniejszych warzyw uprawianych w Polsce. Z powodzeniem można go posadzić w ogrodzie i doczekać się dorodnych owoców. Wystarczy jedynie przestrzegać kilku zasad jego uprawy.

pomidory fot. Helmut Gevert Freeimages

Pomidor (Lycopersicon esculentum) pochodzi z Ameryki Południowej lub Środkowej. Do Europy dotarł około 1492 roku, po odkryciu nowego kontynentu przez Krzysztofa Kolumba.

pomidory fot. Zsuzsa N.K. Freeimages
fot. Zsuzsa N.K. Freeimages

Owoce pomidorów (choć zaliczane do warzyw) spożywane są pod różnymi postaciami: w stanie surowym, jako składnik zup, sosów, sałatek, kanapek, potraw z ryżu. Pomidory są też przetwarzane na soki, przeciery i koncentraty. (źródło: na podstawie Wikipedia)

Pomidory to źródło wielu witamin: C, K, E, B1, B2, B3, B6, kwasu foliowego i biotyny. Zawierają także wiele składników mineralnych: potas, sód, fosfor, magnez, wapń, żelazo, miedź, cynk, mangan. Ale przede wszystkim pomidory są niezwykle bogate w likopen, cenny antyutleniacz, który nadaje ich owocom czerwony kolor. (źródło: na podstawie www.odzywianie.info.pl)

Uprawa pomidora w ogrodzie - z siewu czy z rozsady?

Pomidory są ciepłolubne i mają długi okres wegetacyjny. Gdyby ich nasiona wysiać wprost do gruntu bardzo długo by kiełkowały, a rośliny prawdopodobnie rosłyby znacznie słabiej, zaczęłyby owocować bardzo późno i dałyby niski plon. Nasiona pomidorów kiełkują dopiero w temperaturze 20-25ºC, dlatego aby przyspieszyć ich wzrost pomidory uprawia się tylko rozsady (zakładanej pod koniec lutego lub na początku marca). Rozsada powinna mieć 15-30 cm wysokości i 5-7 liści. Więcej o zakładaniu rozsady dowiesz się z artykułu: Rozsada warzyw - krok po kroku

Rozsady nie trzeba przygotowywać samemu, gdyż bez problemu można ja kupić w każdym sklepie ogrodniczym już na początku sezonu. Można wybierać spośród wielu różnych odmian i wybrać odpowiednią do naszych potrzeb. Na miejsce stałe rośliny sadzimy dopiero po 15 maja, gdy minie ryzyko ostatnich przygruntowych przymrozków zwanych zimnymi ogrodnikami. Pomidory są bardzo wrażliwe na niską temperaturę i nawet lekki przymrozek może doprowadzić do ich zamierania.

uprawa pomidorów fot. Ludovic Celle Pixabay
Pomidory ta wyjątkowo ciepłolubne warzywa. Ich nasiona kiełkują dopiero w temperaturze 20-25ºC, a owoce najlepiej dojrzewają w temperaturze około 25°C, poniżej 12°C proces dojrzewania zostaje zahamowany, fot. Ludovic Celle Pixabay

Stanowisko i gleba dla pomidorów – gdzie uprawiać pomidory?

Pomidory nie mają wygórowanych wymagań co do gleby jednak podłoże powinno być  piaszczysto-gliniaste, żyzne, zasobne w próchnicę i przepuszczalne, o odczynie pH 5,5 do 6,5. Źle będą rosły na glebie ciężkiej i podmokłej. Pomidory najlepiej rosną na miejscu słonecznym (sprzyja to wybarwieniu i poprawia smak owoców) i osłoniętym przed wiatrem (ma kruche pędy, które łatwo się łamią). Optymalna temperatura do wzrostu pomidorów wynosi 22-27°C. W chłodne lata rośliny mogą rodzić mniej owoców i być podatne na porażanie przez choroby.

Przed posadzeniem roślin usuwamy chwasty, a glebę przekopujemy na głębokość (minimum) 20 cm. Warto wymieszać ją z kompostem lub podłożem do uprawy warzyw. Jeśli stosowaliśmy obornik na jesieni to będziemy musieli odczekać jeszcze jeden rok, gdyż pomidory uprawiamy dopiero w drugim roku po oborniku. Więcej dowiesz się z artykułu: Uprawa warzyw - zakładanie warzywnika zgodnie z płodozmianem

Warto także pamiętać aby roślin nie sadzić na miejscu, gdzie w poprzednich 4 latach były uprawiane pomidory, papryki, bakłażany i ziemniaki (wszystkie są ze sobą spokrewnione i należą do jednej rodziny psiankowatych Solanaceae). Więcej dowiesz się z artykułu: Warzywa psiankowate - gatunki i uprawa

sadzenie pomidorów fot. Emilian Robert Vicol Pixabay
Pomidor po posadzeniu,
fot. Emilian Robert Vicol Pixabay

Sadzenie pomidorów

Sadzimy maksymalnie 3-4 rośliny na 1m2. Nie powinny rosnąć zbyt blisko siebie, gdyż w nadmiernym zagęszczeniu owoce będą się gorzej wybarwiać, a rośliny będą bardziej narażone na atak szkodników i porażenie przez choroby.

Sadzonki sadzimy o kilka cm głębiej niż rosły w doniczce (w rozsadzie), tak aby dolne liście znalazły się na poziomie gleby – wtedy w dolnej części łodygi wytworzy nowe korzenie.

Podczas sadzenia staramy się aby korzenie nie były podwinięte. Dosypujemy żyznego podłoża i delikatnie dociskamy, tak aby utworzyć niewielki dołek. Po posadzeniu pomidorów rośliny podlewamy tak aby nie zmoczyć liści.

Palikowanie i ściółkowanie

Pomidory (w zależności od odmiany) mogą dorastać do wysokości 1,5 m (a nawet więcej), dlatego też wymagają solidnych podpór. Utrzymują one rośliny w pionie i zapobiegają łamaniu się ich kruchych pędów. Po posadzeniu, kilka cm od pędu, wbijamy palik, do którego delikatnie podwiązujemy pęd.

Podczas wzrostu pomidorów systematycznie podwiązujemy je do palików lub okręcamy wokół sznurków. Ziemię wokół krzewów ściółkujemy czarną folią ogrodnicza lub agrowłókniną (ograniczy to rozwój chwastów i nadmierne parowanie wody z ziemi).

Nawożenie i podlewanie pomidorów

Pomidory podlewamy obficie raz w tygodniu, uważając na to aby nie polewać liści i owoców (sprzyja to rozprzestrzenianiu się chorób). W czasie suszy rośliny podlewamy częściej! Najwięcej wody rośliny potrzebują w czasie kwitnienia i w okresie zawiązywania owoców, jednak jej nadmiar powoduje pękanie.

Pomidory mają wysokie wymagania pokarmowe i wymagają regularnego zasilania. Aby wytworzyć 1 kg owoców, roślina pobiera 3,5–5 g azotu, 0,7–1 g fosforu, 7–8 g potasu, 4,5–5 g wapnia i 1–1,2 g magnezu (źródło: Agrosimex).

Nawożenie mineralne (sztuczne) rozpoczynamy 2-3 tygodnie po posadzeniu rozsady. Możemy wykorzystywać zarówno nawozy w płynie jak i granulowane (różnych producentów w dawkach i terminach podanych na opakowaniu). Podajemy przykładowe marki nawozów do pomidorów – Agrecol, Biopon, Compo, Green OK, Flormix, Fructus, Substral, Sumin, Target lub nawozy do warzyw – Florovit oraz bardzo popularna i często stosowana Azofoska.

Przed sadzeniem pomidorów na jesieni warto zastosować nawożenie organiczne (będące bogatym źródłem próchnicy). W tym celu miejsce gdzie będą rosły warto przekopać z dobrze rozłożonym kompostem lub przekompostowanym obornikiem (rok przed sadzeniem pomidorów). Można także wysiać rośliny na zielony nawóz, a później przekopać je z ziemią. W czasie wzrostu pomidorów rośliny nawozimy Biohumusem lub naturalną gnojówka z pokrzywy.

uprawa pomidorów w ogrodzie fot. Magyar Pixabay
Pomidory mają kruche pędy, dlatego też wysokie wymagają palikowania, fot. Magyar Pixabay

Uszczykiwanie pędów i liści

Aby pomidor nadmiernie się nie rozkrzewiał konieczne będzie uszczykiwanie zbędnych pędów. Najpopularniejsza metoda uprawy to prowadzenie na jeden pęd. Usuwamy wszystkie pędy boczne (wyrastające z kątów liści), pozostawiając jedynie pęd główny. Można pozostawić 2-3 pędy jednak wtedy owoce będą mniejsze. Gdy najniższe owoce będą miały 3 cm średnicy warto usunąć wszystkie dolne liście (poniżej owocującego grona).

Ogławianie i zbiór pomidorów

Pomidory uprawiane w gruncie (w zależności od odmiany) dojrzewają już od połowy lipca do września (a nawet dłużej) jednak im później dojrzewają tym gorzej się wybarwiają (w chłodzie).

Aby przyspieszyć dojrzewanie owoców pomidora pod koniec sierpnia rośliny ogławiamy – t.j. usuwamy wierzchołek pędu głównego (aby roślina już wyżej nie rosła). Pozostawiamy liście nad najwyższym kwitnącym gronem, aby mogły „wyżywić” dojrzewające owoce.

Zabieg ten pozwoli dorosnąć i dojrzeć wszystkim owocom przed nadejściem chłodów. Owoce zrywamy w miarę dojrzewania co 3-5 dni. Zbiór należy zakończyć przed pierwszymi przymrozkami, gdyż rośliny zamierają już przy lekkim przymrozku.

Choroby i szkodniki pomidorów

Wiele chorób i szkodników pomidorów pojawia się wtedy gdy rośliny mają niewłaściwe warunki (niezachowane zasady płodozmianu, słaba gleba, cień, nadmierne zagęszczenie, nadmierna wilgotność), są osłabione (uszkodzenia liści, susza, chłód) lub nieodpowiednio pielęgnowane (źle nawożone, podlewane zbyt obficie lub skąpo). W ciągu sezonu warto często obserwować rośliny i reagować szybko na pojawiające się objawy chorób lub występowanie szkodników.

Najczęściej pojawiającą się chorobą jest zaraza ziemniaka (objawy: brunatne plamy na liściach, więdnięcie i zamieranie całej rośliny, zwalczanie: Acrobat, Bravo, Miedzian) oraz mączniak prawdziwy (objawy: biały, mączysty nalot na liściach, zwalczanie: Bravo, Nimrod, Topsin). Pomidory atakowane są także przez szkodniki – np. mszyce (wygląd: niewielkie owady, występują gromadnie na najmłodszych pędach, zwalczanie: Fastac) lub przędziorki (wygląd: drobne „pajączki” tworzące delikatną pajęczynkę, zwalczanie: Talstar, Ortus).

odmiany pomidorów fot. brain Hirn Pixabay
odmiany pomidorów fot. brain Hirn Pixabay

Odmiany pomidorów

Wybór odmian pomidorów jest ogromny! Różnią się m.in. terminem owocowania, wysokością, kształtem i kolorem owoców oraz podatnością na choroby. W sprzedaży dostępnych jest kilkaset odmian wielu różnych producentów. Nasiona i gotową rozsadę pomidora można kupić w każdym sklepie ogrodniczym, a nawet na bazarze.

Wśród setek odmian można wyróżnić odmiany karłowe sztywno-łodygowe: 'Betalux', 'Jawor', 'Olka Polka', karłowe wiotko-łodygowe: 'Atol', 'Hubal', 'Kmicic', 'Lancet', 'Ondraszek', 'Poranek', 'Rumba Ożarowska', 'Talon', 'Ułan', średnio wysokie: 'Cherrola F1', wysokie: 'Faworyt', 'Gigant', 'Koralik', 'Krakus', 'Malinowy Henryka F1', 'Malinowy Olbrzym', 'Malinowy Ożarowski', 'Oxheart', 'Płomień', 'Złoty Ożarowski'.

 

Tekst: Redakcja zielonyOgrodek.pl, zdjęcie główne: Emilian Robert Vicol, Pixabay

 

TOP 10: Najczęściej czytane artykuły w 2016 roku

1. Uprawa i pielęgnacja borówki amerykańskiej
2. Przycinanie róż: Po co, jak i kiedy przycinać róże?
3. Przycinanie tui: Kiedy, jak i czym przycinać tuje?
4. Hortensja ogrodowa: Jak uprawiać hortensję w ogrodzie?
5. Kwiaty balkonowe światłolubne - na balkon południowy i zachodni
6. Mech na trawniku: Skąd się bierze i jak go zwalczać?
7. Wrzosy w doniczkach - uprawa i pielęgnacja
8. Uprawa pelargonii – jakie mają wymagania i jak je pielęgnować?
9. Nawożenie trawników: Kiedy i czym nawozić trawnik?
10. Nawożenie tui: Jak, czym i kiedy nawozić tuje?

GALERIA

Gardeners World
Mamy dla Ciebie prezent!
Zapisz się do bezpłatnego newslettera ZielonyOgrodek.pl i pobierz GRATIS elektroniczne wydanie Magazynu Gardeners' World Polska.
W naszym newsletterze znajdziesz:
  • artykuły o roślinach ogrodowych i doniczkowych,
  • reportaże z wizyt w ogrodach całego świata,
  • porady krok po kroku jak pielęgnować swój ogród,
  • gotowe projekty ogrodów,
  • informacje o nowych produktach, ofertach i promocjach.
Cień



ZABEZPIECZANIE roślin ogrodowych przed mrozem

Dowiedz się, jak zabezpieczać rośliny ogrodowe przed mrozem. Podczas zimy narażone są one na przemarznięcie lub przesuszenie, w wyniku ...